อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
ภาษาไทย ฉบับหลวง
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Tattha rāhulabhadde tāva jāte paṇṇaṃ āharitvā mahāpurisassa hatthe ṭhapayiṃsu. Athassa tāvadeva sakalasarīraṃ khobhetvā puttasineho aṭṭhāsi. So cintesi "ekasmiṃ tāva jāte evarūpo puttasineho, parosahassaṃ kira me puttā bhavissanti, tesu ekekasmiṃ jāte imaṃ sinehabandhanaṃ evaṃ vaḍḍhantaṃ dubbhijjaṃ bhavissatīti rāhulo jāto bandhanaṃ jātan"ti āha. Taṃdivasameva ca rajjaṃ pahāya nikkhanto. Esa nayo sabbesaṃ puttuppattiyanti. Ayaṃ puttaparicchedo.
ภาษาไทย ฉบับหลวง
[๑๓] ดูกรภิกษุทั้งหลาย ธรรมดามีอยู่ดังนี้ เมื่อใดพระโพธิสัตว์จุติจาก ชั้นดุสิต เสด็จ ลงสู่พระครรภ์ของพระมารดา เมื่อนั้นในโลกพร้อมทั้งเทวโลก มารโลก พรหมโลก ในหมู่สัตว์ พร้อมทั้งสมณพราหมณ์เทวดาและมนุษย์ แสง สว่างอันยิ่งไม่มีประมาณปรากฎในโลก ล่วงเทวานุภาพ ของเทวดาทั้งหลาย ช่องว่าง ซึ่งอยู่ที่สุดโลก มิได้ถูกอะไรปกปิดไว้ ที่มืดมิดก็ดี สถานที่ที่พระจันทร์ และ พระอาทิตย์เหล่านี้ ซึ่งมีฤทธิ์มาก มีอานุภาพมากปานนี้ส่องแสงไปไม่ถึงก็ดี ในที่ ทั้งสอง ชนิดนั้น แสงสว่างอันยิ่งไม่มีประมาณ ย่อมปรากฎล่วงเทวานุภาพของเทวดา ทั้งหลาย ถึงสัตว์ ทั้งหลายที่เกิดในสถานที่เหล่านั้นก็จำกันและกันได้ ด้วยแสงนั้น ว่า พ่อเฮ้ย ได้ยินว่า ถึงสัตว์ พวกอื่นที่เกิดในนี้ก็มีอยู่เหมือนกัน ทั้งหมื่นโลก ธาตุนี้ ย่อมหวั่นไหว สะเทื้อนสะท้าน ทั้ง แสงสว่างอันยิ่งไม่มีประมาณย่อมปรากฎในโลกล่วงเทวานุภาพของเทวดาทั้งหลาย ข้อนี้เป็น ธรรมดาในเรื่องนี้ ฯ
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Suttanā sabbakāmā ca, sucittā atha rocanī
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
ruccatinī sunandā ca bimbā bhavati sattamāti etā tesaṃ sattannaṃpi puttānaṃ mātaro ahesuṃ. Bimbā devī pana rāhulakumāre jāte rāhulamātāti paññāyittha. Ayaṃ bhariyāparicchedo.
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
Vipassī kakusandhoti ime pana dve bodhisattā payuttaājaññarathaṃ āruyha mahābhinikkhamanaṃ nikkhamiṃsu. Sikhī konāgamanoti ime dve hatthikkhandhavaragatā hutvā nikkhamiṃsu. Vessabhū bodhisatto suvaṇṇasīvikāya nisīditvā nikkhami. Kassapo uparipāsādamahātale nisinnova ānāpānacatutthajjhānaṃ nibbattetvā jhānā vuṭṭhāya taṃ jhānaṃ pādakaṃ katvā "pāsādo gantvā bodhimaṇḍe otaratū"ti adhiṭṭhāsi. Pāsādo ākāsena gantvā bodhimaṇḍe otari. Mahāpurisopi tato otaritvā bhūmiyaṃ ṭhatvā "pāsādo yathāṭhāneyeva patiṭṭhatū"ti cintesi. So yathāṭhāne patiṭṭhāsi. Mahāpurisopi satta divasāni padhānaṃ anuyuñjitvā bodhipallaṅke nisīditvā sabbaññutañāṇaṃ paṭivijjhi. Amhākaṃ pana bodhisatto kaṇṭhakamāruyha nikkhantoti. Ayaṃ yānaparicchedo.