อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

ภาษาไทย ฉบับหลวง

[๑๒๘] ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาคสั่งกะท่านพระอานนท์ว่า ดูกรอานนท์ มาไปกันเถิด เราจักไปยังฝั่งโน้นแห่งแม่น้ำหิรัญวดีเมืองกุสินารา และสาลวัน อันเป็นที่แวะพักแห่งพวกเจ้า มัลละ ท่านพระอานนท์ทูลรับพระดำรัสของพระผู้ มีพระภาคแล้ว ลำดับนั้นพระผู้มีพระภาคพร้อม ด้วยภิกษุสงฆ์หมู่ใหญ่ เสด็จไปยัง ฝั่งโน้นแห่งแม่น้ำหิรัญวดี เมืองกุสินารา และสาลวันอันเป็น ที่แวะพักแห่งพวก เจ้ามัลละ ครั้นแล้วรับสั่งกะท่านพระอานนท์ว่า ดูกรอานนท์ เธอจงช่วยตั้ง เตียง ให้เรา หันศีรษะไปทางทิศอุดร ระหว่างไม้สาละทั้งคู่ เราเหน็ดเหนื่อยแล้ว จักนอน ท่านพระอานนท์ทูลรับพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคแล้ว ตั้งเตียงหันพระเศียร ไปทางทิศอุดร ระหว่างไม้สาละทั้งคู่ พระผู้มีพระภาคทรงสำเร็จสีหไสยาโดยพระปรัส เบื้องขวา ทรงซ้อนพระบาท เหลื่อมพระบาท มีพระสติสัมปชัญญะ ฯ

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

@4 cha.Ma.,i. niṭṭhāti evamuparipi 5 cha.Ma.,i. nikkhanto"tipi 6 cha.Ma.,i. padhānaṃ

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

@7 i. parinibbuto Ananucchavikametan"ti apariniṭṭhitāva mālāyo gahetvā āgamma antocakkavāḷe okāsaṃ alabhamānā cakkavāḷamukhavaṭṭiyaṃ lambitvā cakkavāḷamukhavaṭṭiyāva ādhāvantiyo hatthena hatthaṃ gīvāya gīvaṃ gahetvā tīṇī ratanāni ārabbha dvattiṃsamahāpurisalakkhaṇāni chabbaṇṇarasmiyo dasapāramiyo aḍḍhachaṭṭhāni jātakasatāni cuddasa buddhañāṇāni ārabbha gāyitvā tassa tassa avasāne "pahāyamhe pahāyamhe"ti vadanti. Idametaṃ paṭicca vuttaṃ "dibbānipi saṅgītāni antalikkhe vajjanti tathāgatassa pūjāyā"ti.

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

[199] Bhagavā pana yamakasālānaṃ antare dakkhiṇena passena nipannoyeva paṭhavītalato yāva cakkavāḷamukhavaṭṭiyā, cakkavāḷamukhavaṭṭito ca yāva brahmalokā sannipatitāya parisāya mahantaṃ ussāhaṃ disvā āyasmato ānandassa ārocesi. Tena vuttaṃ "athakho bhagavā āyasmantaṃ ānandaṃ .pe. Tathāgatassa pūjāyā"ti. Evaṃ mahāsakkāraṃ dassetvā tenāpi attano asakkatabhāvameva dassento na kho ānanda ettāvatāti ādimāha.

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๒๙๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “๓. มหาปรินิพพานสูตร”