ทีฆภาณกอภยตฺเถรสฺส ชาตนวมทิวเส มาตา จุมฺพิสฺสามีติ โอนตา ตสฺสา โมลิ มุจฺจิ. ๑- ตโต ตุมฺพมตฺตานิ สุมนปุปฺผานิ ทารกสฺส อุเร ปติตฺวา ทุกฺขํ ชนยึสุ. โส เถรกาเล "กทา ปฏฺฐาย ภนฺเต สรถา"ติ ปุจฺฉิโต "ชาตนวมทิวสโต ปฏฺฐายา"ติ อาห.

ติปิฏกจูฬาภยตฺเถโร "อนุราธปุเร ตีณิ ทฺวารานิ ปิทหาเปตฺวา มนุสฺสานํ เอเกน ทฺวาเรน นิกฺขมนํ กตฺวา `ตฺวํ กึนาโม, ตฺวํ กึนาโม'ติ ปุจฺฉิตฺวาว สายํ ปุน อปุจฺฉิตฺวาว เตสํ นามานิ ปฏิจฺฉาเปตุํ ๒- สกฺกา อาวุโส"ติ อาห. เอวรูเป ภิกฺขู สนฺธาย จ "อุปฏฺฐิตสฺสตี"ติ วุตฺตํ.

ปญฺญวนฺโตติ ปญฺจนฺนํ ขนฺธานํ อุทยวยปริคฺคหิกาย ปญฺญาย สมนฺนาคตา. อปิจ ทฺวีหิ เอเตหิ ปเทหิ วิปสฺสกานํ ภิกฺขูนํ วิปสฺสนา- สมฺภารเหตุภูตา ๓- สมฺมาสติ เจว วิปสฺสนาปญฺญา จ กถิตา.

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๒๑๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “๓. มหาปรินิพพานสูตร”