@๓ ฉ.ม. กจฺจิสทฺโท น ทิสฺสติ ๔ ฉ.ม. เอโก กหาปณกุมฺโภ, อิ. เอโก กหาปณตุมฺโพ

มา เหวํ อานนฺท อวจาติ อานนฺท มา เอวํ อวจ, "น อิทํ ขุทฺทกนครกนฺ"ติ วตฺตพฺพํ. อหํ หิ อิมสฺเสว นครสฺส สมฺปตฺตึ กเถตุํ "อเนกวารํ ติฏฺฐํ นิสีทํ มหนฺเตนุสฺสาเหน มหนฺเตน ปรกฺกเมน อิธาคโต"ติ วตฺวา ภูตปฺพฺพนฺติ อาทิมาห. สุภิกฺขาติ ขชฺชโภชฺชสมฺปนฺนา. หตฺถิสทฺเทนาติ เอกสฺมึ หตฺถิมฺหิ สทฺทํ กโรนฺเต จตุราสีติหตฺถิสหสฺสานิ สทฺทํ กโรนฺติ, อิติ หตฺถิสทฺเทน อวิวิตฺตา โหติ. ตถา อสฺสสทฺเทน. ปุญฺญวนฺโต ปเนตฺถ สตฺตา จตุสินฺธวยุตฺเตหิ รเถหิ อญฺญมญฺญํ อนุพนฺธมานา อนฺตรวีถีสุ วิจรนฺติ, รถส ทฺเทน อวิวิตฺตา โหติ. นิจฺจปฺปโยชิตาเนว ปเนตฺถ เภริอาทีนิ ตุริยานิ, อิติ เภริสทฺทาทีหิปิ อวิวตฺตาว โหติ. ตตฺถ สมฺมสทฺโทติ กํสตาลสทฺโท. ตาลสทฺโทติ ๑- ปาณิตาลจตุรสฺสอมฺพณตาลสทฺโท. ๒- "กูฏเภริสทฺโท"ติปิ วทนฺติ.

อสถ ปิวถ ขาทถาติ อสฺนาถ ปิวถ ขาทถ. อยํ ปเนตฺถ สงฺเขโป, ภุญฺชถ โภติ อิมินา ทสเมน สทฺเทน อวิวิตฺตา โหติ อนุปจฺฉินฺนสทฺทา. ยถา ปนญฺเญสุ นคเรสุ "กจวรํ ฉฑฺเฑถ, กุทฺทาลํ คณฺหถ, ปจฺฉึ คณฺหถ, ปวาสํ คมิสฺสาม, ตณฺฑุลปุฏํ คณฺหถ, ภตฺตปุฏํ คณฺหถ, ผลกาวุธานิ สชฺชาเปถา"ติ ๓- เอวรูปา สทฺทา โหนฺติ, น อิธ เอวํ อโหสีติ ทสฺเสติ.

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๓๑๒

ที่มาและฉบับอื่นของ “๓. มหาปรินิพพานสูตร”