[๓๙] กมฺมวิปากชนฺติ น ภาวนามยํ, กมฺมวิปากวเสน ปน เทวตานํ จกฺขุสทิสเมว มํสจกฺขุ อโหสิ, เยน นิมิตฺตํ กตฺวา ติลวาเห ปกฺขิตฺตํ เอกติลํปิ อยํ โสติ อุทฺธริตฺวา ทาตุํ สกฺโกติ.

[๔๐] วิปสฺสีติ เอตฺถ อยํ วจนฏฺโฐ, อนฺตรนฺตรา นิมฺมิสสญฺชนิตนฺธการ- วิรเหน ๒- วิสุทฺธํ ปสฺสติ, วิวเฏหิ จ อกฺขีหิ ปสฺสตีติ วิปสฺสี, ทุติยวาเร วิเจยฺย วิเจยฺย ปสฺสตีติ วิปสฺสี, วิจินิตฺวา วิจินิตฺวา ปสฺสตีติ อตฺโถ.

[๔๑] อฏฺเฏ ๓- ปนายตีติ อตฺเถ ชานาติ ปสฺสติ, นยติ, วา ปวตฺเตตีติ อตฺโถ. เอกทิวสํ กิร วินิจฺฉยฏฺฐาเน นิสีทิตฺวา อฏฺฏํ อนุสาสนฺตสฺส รญฺโญ อลงฺกตปฏิยตฺตํ มหาปุริสํ อาหริตฺวา หตฺเถ ฐปยึสุ. ตสฺส ตํ องฺเก กตฺวา อุปลาลยมานสฺเสว อมจฺจา สามิกํ อสฺสามิกํ อกํสุ. โพธิสตฺโต อนตฺตมนสทฺทํ นิจฺฉาเรสิ. ราชา "กิเมตํ, อุปธาเรถา"ติ อาห. อุปธารยมานา อญฺญํ อทิสฺวา "อฏฺฏสฺส ทุพฺพินิจฺฉิตตฺตา เอวํ กตํ ภวิสฺสตี"ติ ปุน สามิกํเยว สามิกํ กตฺวา "ญตฺวา นุ โข กุมาโร เอวํ กโรตี"ติ วีมํสนฺตา ปุน สามิกํ อสฺสามิกํ อกํสุ. ปุนปิ โพธิสตฺโต ตเถว ตํ สทฺทํ นิจฺฉาเรสิ. อถ ราชา "ชานาติ มหาปุริโส"ติ ตโต ปฏฺฐาย อปฺปมตฺโต อโหสิ. อิทํ สนฺธาย วุตฺตํ "วิเจยฺย วิเจยฺย กุมาโร อฏฺเฏ ๔- ปนายตี"ติ.

[๔๒] วสฺสิกนฺติอาทีสุ ยตฺถ สุขํ โหติ วสฺสกาเล วสิตุํ, อยํ วสฺสิโก. อิตเรสุปิ เอเสว นโย. อยํ ปเนตฺถ วจนฏฺโฐ, วสฺสาวาโส วสฺสํ, ตํ อรหตีติ วสฺสิโก. อิตเรสุปิ เอเสว นโย.

เล่มที่ ๑๐ ทีฆนิกาย มหาวรรค๗๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. มหาปทานสูตร”