พึงทราบวินิจฉัยในกาเมสนาเป็นต้น.

ราคะที่แสวงหากาม อันท่านกล่าวไว้อย่างนี้ว่า ๖- บรรดาธรรมเหล่านั้น กาเมสนาคืออะไร? คือกามฉันทะในกามทั้งหลาย ฯลฯ ความจมลงในกาม นี้เรียกว่ากาเมสนา (แสวงหากาม).

ราคะที่แสวงหาภพ อันท่านกล่าวไว้อย่างนี้ว่า บรรดาธรรมเหล่านั้น ภเวสนาคืออะไร? คือ ภวฉันทะในภพทั้งหลาย ฯลฯ ความจมลงในภพนี้เรียกว่า ภเวสนา (แสวงหาภพ).

ทิฐิที่แสวงหาพรหมจรรย์ที่รู้กันว่าเป็นคติแห่งทิฐิ อันท่านกล่าวไว้อย่างนี้ว่า บรรดาธรรมเหล่านั้น พรหมจริเยสนาคืออะไร? คือทิฐิ ความเห็นไปข้างทิฐิ การยึดถืออย่างผิดปรกติ ถึงขนาดนี้ว่า โลกเที่ยงบ้าง ฯลฯ สัตว์ตายแล้วไม่เกิดอีกบ้าง สัตว์ตายแล้วจะไม่เกิดอีกก็หามิได้บ้าง นี้เรียกว่า พรหมจริเยสนา (แสวงหาพรหมจรรย์) ดังนี้ ชื่อว่าพรหมจริเยสนา.

เล่มที่ ๑๑ ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค๕๗๘

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๐. สังคีติสูตร”