@๓ ฉ.ม., อิ. ภควา ๔ ฉ.ม., อิ. ว สทฺธึ กเถนฺโต "เอวญฺเหตํ จุนฺท โหตี"ติอาทิมาห. ตสฺสตฺโถ:- จุนฺท เอวญฺเหตํ โหติ ทุรกฺขาตาทิสภาเว ธมฺมวินเย สาวกา เทฺวธิกชาตา ภณฺฑนาทีนิ กตฺวา มุขสตฺตีหิ วิตุทนฺตา วิหรนฺติ.

อิทานิ ยสฺมา อนิยฺยานิกสาสเนเนว นิยฺยานิกสาสนํ ปากฏํ โหติ, ตสฺมา อาทิโต อนิยฺยานิกสาสนเมว ทสฺเสนฺโต อิธ จุนฺท สตฺถา จ โหติ อสมฺมาสมฺพุทฺโธติอาทิมาห. ตตฺถ โวกฺกมฺม จ ตมฺหา ธมฺมา วตฺตตีติ น นิรนฺตรํ ปูเรติ, โอกฺกมิตฺวา โอกฺกมิตฺวา อนฺตรนฺตรํ กตฺวา ปวตฺตตีติ ๑- อตฺโถ. ตสฺส เต อาวุโส ลาภาติ ตสฺส ตุยฺหํ เอเต ธมฺมานุธมฺมปฏิปตฺติอาทโย ลาภา. สุลทฺธนฺติ มนุสฺสตฺตํปิ เต สุลทฺธํ. ตถา ปฏิปชฺชตูติ เอวํ ปฏิปชฺชตุ. ยถา เต สตฺถารา ธมฺโม เทสิโตติ เยน เต อากาเรน สตฺถารา ธมฺโม กถิโต. โย จ สมาทเปตีติ โย จ อาจริโย สมาทเปติ. ยญฺจ สมาทเปตีติ ยํ จ อนฺเตวาสึ สมาทเปติ. โย จ สมาทปิโตติ โย จ เอวํ สมาทปิโต อนฺเตวาสิโก. ยถา อาจริเยน สมาทปิตํ, ตถตฺถาย ปฏิปชฺชติ. สพฺเพ เตติ ตโยปิ เต. เอตฺถ หิ อาจริโย สมาทปิตตฺตา อปุญฺญํ ปสวติ, สมาทินฺนนฺเตวาสิโก สมาทินฺนตฺตา, ปฏิปนฺนโก ปฏิปนฺนตฺตา. เตน วุตฺตํ "สพฺเพ เต พหุํ อปุญฺญํ ปสวนฺตี"ติ. เอเตนุปาเยน สพฺพวาเรสุ อตฺโถ เวทิตพฺโพ.

[๑๖๗] อปิเจตฺถ ญายปฏิปนฺโนติ การณปฏิปนฺโน. ญายํ อาราเธสฺสตีติ การณํ นิปฺผาเทสฺสติ. วิริยํ อารภตีติ อตฺตโน ทุกฺขนิพฺพตฺตกํ วิริยํ กโรติ. วุตฺตํ เหตํ "ทุรกฺขาเต ภิกฺขเว ธมฺมวินเย โย อารทฺธวิริโย, โส ทุกฺขํ วิหรติ. โย กุสีโต, โส สุขํ วิหรตี"ติ.