อาธิปเตยฺเยสุ อธิปติโต อาคตํ อาธิปเตยฺยํ. เอตฺตโกมฺหิ สีเลน สมาธินา ปญฺญาย วิมุตฺติยา, น เม เอตํ ปฏิรูปนฺ"ติ เอวํ อตฺตานํ อธิปตึ เชฏฺฐกํ กตฺวา ปาปสฺส อกรณํ อตฺตาธิปเตยฺยํ นาม. โลกํ อธิปตึ กตฺวา อกรณํ โลกาธิปเตยฺยํ นาม. โลกุตฺตรธมฺมํ อธิปตึ กตฺวา อกรณํ ธมฺมาธิปเตยฺยํ นาม. (๕๖)

กถาวตฺถูนีติ กถาการณานิ. อตีตํ วา อทฺธานนฺติ อตีตํ ธมฺมคตึ, ๒- อตีเต ขนฺเธติ อตฺโถ. อปิจ "ยํ ภิกฺขเว รูปํ อตีตํ นิรุทฺธํ วิปริณตํ, `อโหสี'ติ ตสฺส สงฺขา, `อโหสี'ติ ตสฺส ปญฺญตฺติ `อโหสี'ติ ตสฺส สมญฺญา, น ตสฺส สงฺขา `ภวิสฺสตี'ติ น ตสฺส สงฺขา `อตฺถี'ติ ๓- เอวํ อาคเตน นิรุตฺติปถสุตฺเตน เจตฺถ อตฺโถ ทีเปตพฺโพ. (๕๗)

วิชฺชาติ ตมวิชฺฌนฏฺเฐน วิชฺชา. วิทิตกรณฏฺเฐนาปิ วิชฺชา. ปุพฺเพนิวาสนุสฺสติญาณญฺหิ อุปฺปชฺชมานํ ปุพฺเพนิวาสํ ฉาเทตฺวา ฐิตํ ตมํ วิชฺฌติ, ปุพฺเพนิวาสญฺจ วิทิตํ กโรตีติ วิชฺชา. จุตูปปาตาญาณํ