Ettha ca seyyassa seyyohamasmīti ca, sadisassa sadisohamasmīti ca, hīnassa hīnohamasmīti ca ime tayo mānā yāthāva mānā nāma arahattamaggavajjhā. Sesā dhammā ayāthāva mānā nāma paṭhamamaggavajjha. (23)

Tayo addhāti tayo kālā. Atīto addhāti ādīsu dve pariyāyā suttantapariyāyo ca abhidhammapariyāyo ca. Suttantapariyāyena paṭisandhito pubbe atīto addhā nāma. Cutito pacchā anāgato addhā nāma. Saha cutipaṭisandhīhi tadantaraṃ paccuppanno addhā nāma. Abhidhammapariyāyena tīsu khaṇesu bhaṅgato uddhaṃ atīto addhā nāma. Uppādato pubbe anāgato addhā nāma. Khaṇattaye paccuppanno addhā nāma. Atītādibhedo ca nāma ayaṃ dhammānaṃ hoti, na kālassa. Atītādibhede pana dhamme upādāya idha paramatthato avijjamānopi kālo teneva vohārena vuttoti veditabbo. (24)

Tayo antāti tayo koṭṭhāsā. "kāyabandhanassa anto jīratī"ti ādīsu hi antoyeva anto. "esevanto dukkhassā"ti ādīsu parabhāgo anto. "antamidaṃ bhikkhave jīvikākānan"ti ettha lāmakābhāvo anto. "sakakāyo kho āvuso paṭhamo antoti ādīsu koṭṭhāso anto. Idha koṭṭhāso adhippeto. Sakkāyoti pañcupādānakkhandhā. Sakkāyasamudayoti tesaṃ nibbattakā purimataṇhā. Sakkāyanirodhoti ubhinnaṃ appavattibhūtaṃ nibbānaṃ. Maggo pana nirodhādhigamassa upāyattā nirodhe gahite gahito vāti veditabbo. (25)

Dukkhadukkhatāti dukkhabhūtā dukkhatā. Dukkhavedanāyetaṃ nāmaṃ. Saṅkhāradukkhatāti saṅkhārabhāvena dukkhatā. Adukkhamasukhāyetaṃ nāmaṃ. Sā hi

เล่มที่ ๑๑ ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค๒๘๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๐. สังคีติสูตร”