บทว่า สพฺพสงฺขารสมถาย ได้แก่ เพื่อประโยชน์แก่ความดับ.

จริงอยู่ ความหวั่น ความไหว ความผันแปรแห่งสังขารทั้งปวง มาถึงพระนิพพานย่อมสงบระงับไป เพราะฉะนั้น พระนิพพานนั้น ท่านจึงเรียกว่า เป็นที่ระงับสังขารทั้งปวง.

อนึ่ง อุปธิเหล่านี้ คือ อุปธิคือขันธ์ อุปธิคือกิเลส อุปธิคืออภิสังขาร อุปธิคือกามคุณ ๕ มาถึงพระนิพพานนั้นนั่นแล ก็สลัดคืนไป ตัณหาก็สิ้น ก็คลาย ก็ดับ เพราะฉะนั้น พระนิพพานนั้น ท่านจึงเรียกว่า สัพพูปธิปฏินิสสัคคะ เป็นที่สลัดคืนอุปธิทั้งปวง ตัณหักขยะเป็นที่สิ้นตัณหา วิราคะ คายราคะ นิโรธดับ.

ศัพท์ว่า นิพฺพานาย นี้เป็นนิเทสสรุปแห่งพระนิพพานนั้น. ดังนั้น ท่านแสดงความนี้ว่า เมื่อทรงแสดงธรรมเพื่อประโยชน์แก่การกระทำให้แจ้งพระนิพพาน ด้วยบทเหล่านี้ทั้งหมดทีเดียว.

เล่มที่ ๑๒ มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์๑,๖๒๗

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. อลคัททูปมสูตร”