บทว่า เอวเมวโข ความว่า โอกาสที่อยู่ล้อมกระดูกเป็นต้นทั้งภายในภายนอก อาศัยกระดูกเป็นต้นเหล่านั้นจึงนับว่า รูปทั้งนั้น ฉันนั้นเหมือนกัน.

เรือนที่อาศัยไม้เป็นต้น ชื่อว่าเคหะ ท่านเรียกว่า ขัตติยเคหะ พราหมณเคหะฉันใด แม้รูปก็ฉันนั้นเหมือนกัน ท่านเรียกว่าขัตติยสรีระ พราหมณสรีระ. แท้จริงในที่นี้ สภาวะไรๆ ที่ชื่อว่าสัตว์หรือชีวะ หามีไม่.

ถามว่า คำว่า อชฺฌตฺติกญฺเจ อาวุโส จกฺขุ นี้ ท่านเริ่มไว้เพราะเหตุไร.

ตอบว่า อุปาทายรูป อรูปขันธ์ ๔ และอริยสัจจ์ ๓ ท่านมิได้กล่าวไว้ข้างต้น

เล่มที่ ๑๒ มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์๑,๙๕๘

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๘. มหาหัตถิปโทปมสูตร”