[๔๒] อตฺตุกฺกํสกา ปรวมฺภีติ เย อตฺตานํ อุกฺกํสนฺติ อุกฺขิปนฺติ, อุจฺเจ ฐาเน ฐเปนฺติ, ปรญฺจ วมฺเภนฺติ ครหนฺติ นินฺทนฺติ, นีเจ ฐาเน ฐเปนฺติ, เตสเมตํ อธิวจนํ. เต กถํ ภยเภรวํ อวฺหายนฺติ? เต ปเรหิ "อสุโก จ กิร อสุโก จ อตฺตานํ อุกฺกํสนฺติ, อเมฺห ครหนฺติ, ทาเส วิย กโรนฺติ, คณฺหถ เน"ติ อนุพนฺธา ปลายิตฺวา อรญฺญํ ปวิสิตฺวา คจฺฉนฺตเร วาติ กายกมฺมนฺตสทิสํ วิตฺถาเรตพฺพํ.

[๔๓] ฉมฺภีติ กายฉมฺภนโลมหํสนกเรน ฉมฺเภน สมนฺนาคตา. ภีรุกชาติกาติ ภีรุกปกติกา, คามทารกา วิย ภยพหุลา อสุรกตราติ ๑- วุตฺตํ โหติ.

[๔๔] ลาภสกฺกาสิโลโกติ เอตฺถ ลพฺภตีติ ลาโภ, จตุนฺนํ ปจฺจยานเมตํ อธิวจนํ. สกฺกาโรติ สุนฺทรสกฺกาโร, ปจฺจยา เอว หิ ปณีตปณีตา สุนฺทรสุนฺทรา จ อภิสงฺขริตฺวา กตา สกฺการาติ วุจฺจนฺติ. ยา จ ปเรหิ อตฺตโน คารวกิริยา ปุปฺผาทีหิ วา ปูชา. สิโลโกติ วณฺณภณนํ เอตํ, ลาภญฺจ สกฺการญฺจ สิโลกญฺจ ลาภสกฺการสิโลกํ. นิกามยมานาติ ปตฺถยมานา. ภยเภรวาวฺหายนํ อภิชฺฌาลุวารสทิสเมว. ตทตฺถทีปกํ ปเนตฺถ ปิยคามิกวตฺถุํ กเถนฺติ:-

เอโก กิร ปิยคามิโก นาม ภิกฺขุ สมาทินฺนธุตงฺคานํ ภิกฺขูนํ ลาภํ ทิสฺวา "อหมฺปิ ธุตงฺคํ สมาทยิตฺวา ลาภํ อุปฺปาเทมี"ติ จินฺเตตฺวา โสสานิกงฺคํ สมาทาย สุสาเน วสติ. อเถกทิวสํ เอโก กมฺมมุตฺโต ชรคโว ทิวา โคจเร จริตฺวา รตฺตึ ตสฺมึ สุสาเน ปุปฺผคุมฺเพ สีสํ กตฺวา โรมตฺถมาโน ๒- อฏฺฐาสิ. ปิยคามิโก รตฺตึ จงฺกมนา นิกฺขนฺโต ตสฺส หนุสทฺทํ สุตฺวา จินฺเตสิ "อทฺธา มํ ลาภคิทฺโธ เอส สุสาเน วสตีติ ญตฺวา เทวราชา วิเหเฐตุมาคโต"ติ, โส ชรควสฺส ปูรโต อญฺชลึ ปคฺคเหตฺวา "สปฺปุริส เทวราช อชฺช เม เอกรตฺตึ ขม, เสฺว ปฏฺฐาย น เอวํ กริสฺสามี"ติ นมสฺสมาโน สพฺพรตฺตึ ยาจนฺโต อฏฺฐาสิ. ตโต สุริเย อุฏฺฐิเต ตํ ทิสฺวา กตรยฏฺฐิยา ปหริตฺวา ปลาเปสิ "สพฺพรตฺตึ มํ ภึสาเปสี"ติ.

เล่มที่ ๑๒ มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์๒๐๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๔. ภยเภรวสูตร”