อโลโภ กุสลมูลนฺติอาทีสุ น โลโภติ อโลโภ, โลภปฏิปกฺขสฺส ธมฺมสฺเสตํ อธิวจนํ. อโทสาโมเหสุปิ เอเสว นโย. เตสุ อโลโภ สยญฺจ กุสลํ, อิเมสญฺจ ปาณาติปาตา เวรมณีอาทีนํ กุสลานํ เกสญฺจิ สมฺปยุตฺตสภาวกฏฺเฐน ๑- เกสญฺจิ อุปนิสฺสยปจฺจยฏฺเฐน มูลนฺติ กุสลฺมูลํ. อโทสาโมหานํปิ กุสลมูลภาเว เอเสว นโย.

อิทานิ สพฺพํปิ ตํ สงฺเขเปน จ วิตฺถาเรน จ เทสิตํ อตฺถํ นิคเมนฺโต ยโต โข อาวุโสติอาทิอปฺปนาวารํ อาห. ตตฺถ เอวํ อกุสลํ ปชานาตีติ เอวํ ยถานิทฺทิฏฺฐทสากุสลกมฺมปถวเสน อกุสลํ ปชานาติ. เอวํ อกุสลมูลนฺติอาทีสุปิ เอเสว นโย. เอตฺตาวตา เอเกน นเยน จตุสจฺจกมฺมฏฺฐานิกสฺส ยาว อรหตฺตา นิยฺยานํ กถิตํ โหติ. กถํ? เอตฺถ หิ ฐเปตฺวา อภิชฺฌํ ทส อกุสลกมฺมปถา จ กุสลกมฺมปถา จ ทุกฺขสจฺจํ. อภิชฺฌา จ โลโภ อกุสลมูลญฺจาติ อิเม เทฺว ธมฺมา นิปฺปริยาเยน สมุทยสจฺจํ. ปริยาเยน ปน สพฺเพปิ กมฺมปถา ทุกฺขสจฺจํ. สพฺพานิปิ กุสลากุสลมูลานิ สมุทยสจฺจํ. อุภินฺนํ อปฺปวตฺติ นิโรธสจฺจํ. ทุกฺขํ ปริชานนฺโต สมุทยํ ปชหนฺโต นิโรธํ ปชานนฺโต อริยมคฺโค มคฺคสจฺจนฺติ อิติ เทฺว สจฺจานิ สรูเปน วุตฺตานิ, เทฺว อาวตฺตหารวเสน เวทิตพฺพานิ.

โส สพฺพโส ราคานุสยํ ปหายาติ โส เอวํ อกุสลาทีนิ ปชานนฺโต สพฺพากาเรน ราคานุสยํ ปชหิตฺวา. ปฏิฆานุสยํ ปฏิวิโนเทตฺวาติ ปฏิฆานุสยญฺจ