ธมฺมานุปสฺสนา นีวรณปพฺพวณฺณนา

[๑๑๕] เอวํ โสฬสวิเธน จิตฺตานุปสฺสนํ กเถตฺวา อิทานิ ปญฺจวิเธน ธมฺมานุปสฺสนํ ทสฺเสตุํ กถญฺจ ภิกฺขเวติอาทิมาห. อปิจ ภควตา กายานุปสฺสนาย สุทฺธรูปปริคฺคโห กถิโต, เวทนา จิตฺตานุปสฺสนาหิ สุทฺธอรูปปริคฺคโห. อิทานิ รูปารูปมิสฺสกปริคฺคหํ กเถตุํ "กถญฺจ ภิกฺขเว"ติอาทิมาห. กายานุปสฺสนาย วา รูปกฺขนฺธปริคฺคโหว กถิโต, เวทนานุปสฺสนาย เวทนากฺขนฺธปริคฺคโหว, จิตฺตานุปสฺสนาย วิญฺญาณกฺขนฺธปริคฺคโหว. ๒- อิทานิ สญฺญาสงฺขารกฺขนฺธปริคฺคหํปิ กเถตุํ "กถญฺจ ภิกฺขเว"ติอาทิมาห.

ตตฺถ สนฺตนฺติ อภิณฺหสมุทาจารวเสน สํวิชฺชมานํ. อสนฺตนฺติ อสมุทาจารวเสน วา ปหีนตฺตา วา อวิชฺชมานํ. ยถา จาติ เยน การเณน กามจฺฉนฺทสฺส อุปฺปาโท โหติ. ตญฺจ ปชานาตีติ ตญฺจ การณํ ปชานาติ. ๑- อิมินา นเยน สพฺพปเทสุ อตฺโถ เวทิตพฺโพ.