@๓ ฉ.ม. น-สทฺโท น ทิสฺสติ ๔ ฉ.ม. "น สีเลน สุทฺธิ, น วเตน สุทฺธิ,

@น ภาวนาย สุทฺธีติ ๕ ฉ.ม. อิทํ ปทํ น ทิสฺสติ ๖ ฉ.ม. จรมานาปิ

@๗ สี. อตฺตวาทุปาทานํ ๘ ฉ.ม. อยํ สทฺโท น ทิสฺสติ

ตตฺถายํ อตฺถสลฺลาปิกา อุปมา:- ปฐวี กิร สสกํ อาห "โภ สสกา"ติ. สสโก อาห "โก เอโส"ติ. "กสฺมา มเมว อุปริ สพฺพอิริยาปเถ กปฺเปนฺโต อุจฺจารปสฺสาวํ กโรนฺโต มํ น ชานสี"ติ. "สุฏฺฐุ ตยา อหํ ทิฏฺโฐ, มยา อกฺกนฺตฏฺฐานญฺหิ ๑- องฺคุลคฺเคหิ ผุฏฺฐฏฺฐานํ วิย โหติ, วิสฺสฏฺฐอุทกํ อปฺปมตฺตกํ, กรีสํ กตกผลมตฺตํ หตฺถิอสฺสาทีหิ ปน อกฺกนฺตฏฺฐานํปิ มหนฺตํ, ปสฺสาโวปิ เนสํ ฆฏมตฺโต โหติ, อุจฺจาโร ปจฺฉิมตฺโต โหติ, อลํ มยฺหํ ตยา"ติ อุปฺปติตฺวา อญฺญสฺมึ ฐาเน ปติโต. ตโต นํ ปฐวี อาห "อโห ทูรงฺคโตสิ ๒- นนุ มยฺหํ อุปริเยว ปติโตสี"ติ. โส ปุน ตํ ชิคุจฺฉนฺโต อุปฺปติตฺวา อญฺญตฺถ ปติโต, เอวํ วสฺสสหสฺสํปิ อุปฺปติตฺวา ปตมาโน สสโก ปฐวึ มุญฺจิตุํ น สกฺโกติ. เอวเมว ติตฺถิยา สพฺพุปาทานปริญฺญํ ปญฺญเปนฺตาปิ กามุปาทานทีนํ ติณฺณํเยว สมติกฺกมํ ปญฺญเปนฺติ. อตฺตวาทํ ปน มุญฺจิตุํ น สกฺโกนฺติ, อสกฺโกนฺตา ปุนปฺปุนํ วฏฺฏสฺมึเยว ปตนฺตีติ.

เล่มที่ ๑๒ มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์๕๑๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. จูฬสีหนาทสูตร”