เอวเมว โขติ เอตฺถ อิทํ โอปมฺมสํสนฺทนํ:- นาควนํ วิย หิ อาทิโต ปฏฺฐาย ยาว นีวรณปฺปหานา ธมฺมเทสนา เวทิตพฺพา, กุสโล นาควนิโก วิย โยคาวจโร, มหานาโค วิย สมฺมาสมฺพุทฺโธ, มหนฺตํ หตฺถิปทํ วิย ฌานาภิญฺญา, นาควนิกสฺส ตตฺถ ตตฺถ หตฺถิปทํ ทิสฺวาปิ วามนิกานํ ปทํ ภวิสฺสติ, กาฬาริกานํ กเณรุกานํ ปทํ ภวิสฺสตีติ อนิฏฺฐงฺคตภาโว วิย โยคิโน, อิมา ฌานาภิญฺญา นาม พาหิรกปริพฺพาชกานมฺปิ สนฺตีติ อนิฏฺฐงฺคตภาโว, นาควนิกสฺส ตตฺถ ตตฺถ มยา ทิฏฺฐปทํ อิมสฺเสว มหาหตฺถิโน, น อญฺญสฺสาติ มหาหตฺถึ ทิสฺวา นิฏฺฐงฺคมนํ วิย อริยสาวกสฺส อรหตฺตํ ปตฺวาว นิฏฺฐงฺคมนํ. อิทญฺจ ปน โอปมฺมสํสนฺทนํ มตฺถเก ฐตฺวาปิ กาตุํ วฏฺฏติ. อิมสฺมึปิ ฐาเน วฏฺฏติเยว, อนุกฺกมาคตมฺปน ปาลิปทํ คเหตฺวา อิเธว กตํ. ตตฺถ อิธาติ เทสาปเทเส นิปาโต. สฺวายํ กตฺถจิ โลกํ อุปาทาย วุจฺจติ. ยถาห "อิธ ตถาคโต โลเก อุปฺปชฺชตี"ติ. ๑- กตฺถจิ สาสนํ. ยถาห "อิเธว ภิกฺขเว ปฐโม สมโณ, อิธ ทุติโย สมโณ"ติ. ๒- กตฺถจิ โอกาสํ. ยถาห:-

"อิเธว ติฏฺฐมานสฺส เทวภูตสฺส เม สโต

ปุเนวาย ๓- จ เม ลทฺโธ เอวํ ชานาหิ มาริสา"ติ. ๔-

กตฺถจิ ปทปูรณมตฺตเมว. ยถาห "อิธาหํ ภิกฺขเว ภุตฺตาวี อสฺสํ ปวาริโต"ติ. ๕- อิธ ปน โลกํ อุปาทาย วุตฺโตติ เวทิตพฺโพ. อิทํ วุตฺตํ โหติ "พฺราหฺมณ อิมสฺมึ โลเก ตถาคโต อุปฺปชฺชติ อรหํ ฯเปฯ พุทฺโธ ภควา"ติ.