เอตฺถ กตฺตุกมฺยตา กุสลจฺฉนฺทปตฺถนา. อยเมว อิธาธิปฺเปตา. เตน ปตฺถยมาโนติ ตํ โยคกฺเขมํ กตฺตุกาโม ๘- อธิคนฺตุกาโม ตนฺนินฺโน ตปฺโปโณ ตปฺปพฺภาโรติ เวทิตพฺโพ. วิหรตีติ อญฺญํ อิริยาปถทุกฺขํ อญฺเญน อิริยาปเถน วิจฺฉินฺทิตฺวา อปริปตนฺตํ กายํ หรติ. อถวา "สพฺเพ สงฺขารา อนิจฺจาติ อธิมุจฺจนฺโต สทฺธาย วิหรตี"ติ อาทินาปิ นิทฺเทสนเยเนตฺถ อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ.
ปฐวึ ปฐฺวิโต อภิชานาตีติ ปฐวึ ปฐวีภาเคน อภิชานาติ, น ปุถุชฺชโน วิย สพฺพาการวิปรีตาย สญฺญาย ชานาติ. ๙- อปิจ โข อภิวิสิฏฺเฐน ญาเณน ชานาติ. เอวํ ปฐวีติ เอตํ ปฐวีภาวํ อธิมุจฺจนฺโตเยว ๑๐- นํ อนิจฺจาติปิ
@๒ อภิ. สงฺคณิ. ๓๔/๖๓,๖๕,๖๘/๓๒-๓ ๓ สํ. สคา. ๑๕/๑๕๙/๑๔๖ โคธิกสุตฺต