ตสฺมึ ปน สุตฺเต พุทฺธคุณา ปริทีปิตา, ตสฺมา ราชา ปุจฺฉิ "เอตฺตกาว ภนฺเต พุทฺธคุณา, อุทาหุ อญฺเญปิ อตฺถี"ติ. มยา กถิตโต มหาราช อกถิตเมว พหุ อปฺปมาณนฺติ. อุปมํ ภนฺเต กโรถาติ. ยถา มหาราช กรีสสหสฺสมตฺเต สาลิกฺเขตฺเต เอกสาลิสีสโต อวเสสสาลีเยว พหู, เอวํ มยา กถิตคุณา อปฺปา, อวเสสา พหูติ. อปรํปิ ภนฺเต อุปมํ กโรถาติ. ยถา มหาราช มหาคงฺคาย โอฆปุณฺณาย สูจิปาสํ สมฺมุขํ กเรยฺย, สูจิปาเสน คตํ อุทกํ อปฺปํ, เสสํ พหุ, เอวเมว มยา กถิตคุณา อปฺปา, อวเสสา พหูติ. อปรํปิ ภนฺเต อุปมํ กโรถาติ. อิธ มหาราช วาตกสกุณา ๕- นาม อากาเส กีฬนฺตา วิจรนฺติ, ขุทฺทกา สา

@๔ ฉ.ม. สญฺญํ ทาเปสิ. ๕ ฉ.ม. จาตกสกุณา สกุณชาติ, กึ นุ โข ตสฺส สกุณสฺส อากาเส ปกฺขปฺปสารณฏฺฐานํ พหุ, อวเสโส อากาโส อปฺโปติ. กึ ภนฺเต วทถ, อปฺโป ตสฺส ปกฺขปฺปสารโณกาโส, อวเสโสว พหูติ. เอวเมว มหาราช อปฺปกา มยา พุทฺธคุณา กถิตา, อวเสสา พหู อนนฺตา อปฺปเมยฺยาติ. สุกถิตํ ภนฺเต อนนฺตา พุทฺธคุณา อนนฺเตเนว อากาเสน อุปมิตา, ปสนฺนา มยํ อยฺยสฺส, อนุจฺฉวิกํ ปน กาตุํ น สกฺโกม, อยํ เม ทุคฺคตปณฺณากาโร, อิมสฺมึ ตมฺพปณฺณิทีเป อิมํ โยชนสติกํ ๑- รชฺชํ อยฺยสฺส เทมาติ. ตุเมฺหหิ มหาราช อตฺตโน ปสนฺนากาโร กโต, มยํ ปน อมฺหากํ ทินฺนํ รชฺชํ ตุมฺหากํเยว เทม, ธมฺเมน สเมน รชฺชํ กาเรหิ มหาราชาติ.

ปปญฺจสูทนิยา มชฺฌิมนิกายฏฺฐกถาย

เล่มที่ ๑๒ มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์๙๐๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “๖. มหาสัจจกสูตร”