[๔๐๘] ติณฺณํ โข ปน ภิกฺขเวติ กสฺมา อารภิ? นนุ เหฏฺฐา วฏฺฏวิวฏฺฏวเสน เทสนา มตฺถกํ ปาปิตาติ. อาม ปาปิตา. อยํ ปน ปาฏิเอกฺโก อนุสนฺธิ, "อยญฺหิ โลกสนฺนิวาโส ปฏิสนฺธิสมฺมุโฬฺห, ตสฺส สมฺโมหฏฺฐานํ วิทฺธํเสตฺวา ปากฏํ กริสฺสามี"ติ อิมํ เทสนํ อารภิ. อปิจ วฏฺฏมูลํ อวิชฺชา, วิวฏฺฏมูลํ พุทฺธุปฺปาโท, อิติ วฏฺฏมูลํ อวิชฺชํ วิวฏฺฏมูลํ จ พุทฺธุปฺปาทํ ทสฺเสตฺวาปิ "ปุน เอกวารํ วฏฺฏวิวฏฺฏวเสน เทสนํ มตฺถกํ ปาเปสฺสามี"ติ อิมํ เทสนํ อารภิ. ตตฺถ สนฺนิปาตาติ สโมธาเนน ปิณฺฑภาเวน. คพฺภสฺสาติ คพฺเภ นิพฺพตฺตนกสตฺตสฺส. อวกฺกนฺติ โหตีติ นิพฺพตฺติ โหติ. กตฺถจิ หิ คพฺโภติ มาตุกุจฺฉิ วุตฺตา. ๑- ยถาห:-

"ยเมกรตฺตึ ปฐมํ คพฺเภ วสติ มาณโว

อพฺภุฏฺฐิโตว โส ยาติ ๒- ส คจฺฉํ น นิวตฺตตี"ติ. ๓-

กตฺถจิ คพฺเภ นิพฺพตฺตสตฺโต. ยถาห "ยถา โข ปนานนฺท อญฺญา อิตฺถิโย ๔- นว วา ทส วา มาเส คพฺภํ กุจฺฉินา ปริหริตฺวา วิชายนฺตี"ติ. ๕- อิธ สตฺโต อธิปฺเปโต, ตํ สนฺธาย วุตฺตํ "คพฺภสฺส อวกฺกนฺติ โหตี"ติ.

เล่มที่ ๑๒ มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์๙๒๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “๘. มหาตัณหาสังขยสูตร”