อภิชฺฌาตา โหตีติ อภิชฺฌาย โอโลเกตา โหติ. อโห วตาติ ปตฺถนตฺเถ นิปาโต. อภิชฺฌายปิ ๓- โอโลกิตมตฺตเกน เจตฺถ กมฺมปถเภโท น โหติ. ยทา ปน "อโห วตีทํ มม สนฺตกํ อสฺส, อหํ เอตฺถ วสํ วตฺเตยฺยนฺ"ติ อตฺตโน ปริณาเมติ, ตทา กมฺมปถเภโท โหติ, อยมิธ อธิปฺเปโต.

พฺยาปนฺนจิตฺโตติ วิปนฺนจิตฺโต ปูติภูตจิตฺโต. ปทุฏฺฐมนสงฺกปฺโปติ โทเสน ทุฏฺฐจิตฺตสงฺกปฺโป. หญฺญนฺตูติ ฆาฏิยนฺตุ. วชฺฌนฺตูติ วธํ ปาปุณนฺตุ. มา วา อเหสุนฺติ กิญฺจิปิ มา อเหสุํ. อิธาปิ โกปมตฺตเกน กมฺมปถเภโท น โหติ. หญฺญนฺตูติอาทิจินฺตเนเนว โหติ, ตสฺมา เอวํ วุตฺตํ.

มิจฺฉาทิฏฺฐิโกติ อกุสลทสฺสโน. วิปรีตทสฺสโนติ วิปลฺลตฺถทสฺสโน. นตฺถิ ทินฺนนฺติ ทินฺนสฺส ๔- ผลาภาวํ สนฺธาย วทติ. ยิฏฐํ วุจฺจติ มหายาโค. หุตนฺติ ปโหนก ๕- สกฺกาโร อธิปฺเปโต. ตํปิ อุภยํ ผลาภาวเมว สนฺธาย ปฏิกฺขิปติ. สุกฏทุกฺกฏานนฺติ สุกฏทุกฺกฏานํ, ๖- กุสลากุสลานนฺติ อตฺโถ. ผลํ วิปาโกติ ยํ ผลนฺติ วา วิปาโกติ วา วุจฺจติ, ตํ นตฺถีติ วทติ. นตฺถิ อยํ โลโกติ ปรโลเก ฐิตสฺส อยํ โลโก นตฺถิ. นตฺถิ ปโร โลโกติ อิธ โลเก ฐิตสฺสาปิ ปรโลโก นตฺถิ,

เล่มที่ ๑๒ มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์๙๔๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. สาเลยยกสูตร”