[48] Duppaññāti nippaññānametaṃ adhivacanaṃ. Paññā pana duṭṭhā nāma natthi. Elamūgāti elamukhā, khakārassa gakāro kato. Lālāmukhāti vuttaṃ hoti. Duppaññānañhi kathentānaṃ lālā mukhato galati, lālā ca elāti vuccati. Yathāha "passelamūgaṃ uragaṃ dvijivhan"ti. Tasmā te "elamūgā"ti vuccanti. "elamukhā"tipi pāṭho. "elamukā"tipi keci paṭhanti, apare "elamukā"tipi, sabbattha "elamukhā"ti attho. Te kathaṃ bhayabheravaṃ avhāyanti? te duppaññā elamūgā ārammaṇavavatthānamattaṃpi kātuṃ na sakkonti. Tesaṃ avavatthitārammaṇānaṃ araññe viharantānaṃ divā diṭṭhaṃ rattiṃ bhayabheravaṃ hutvā upaṭṭhāti "te ākulacittā appamattakenapi tasanti vitasanti, rajjuṃ vā lataṃ vā disvā sappasaññino honti, khāṇuṃ disvā yakkhasaññino, thalaṃ vā pabbataṃ vā disvā hatthisaññino

Evaṃ taṃ bhayabheravaṃ attani samāropanaṭṭhena avhāyanti pakkosanti. Paññāsampannohamasmīti ettha paññāya sampanno samannāgato, no ca kho vipassanāpaññāya, na maggapaññāya, apica kho pana imesu soḷasasu ṭhānesu ārammaṇavavatthānapaññāyāti attho. Sesaṃ sabbattha vuttanayamevāti.

Soḷasaṭṭhānārammaṇapariggaho niṭṭhito.

Bhayabheravasenāsanādivaṇṇanā