idaṃ paripuṇṇasampannaṃ nāma. "iminā pāṭimokkhasaṃvarena upeto hoti samupeto upāgato samupāgato upapanno *- sampanno samannāgato"ti idaṃ samaṅgisampannaṃ nāma. "imissā bhante mahāpaṭhaviyā heṭṭhimatalaṃ sampannaṃ, seyyathāpi khuddakamadhuṃ anelakaṃ, evamassādan"ti idaṃ madhurasampannaṃ nāma. Idha pana paripuṇṇasampannaṃpi samaṅgisampannaṃpi vaṭṭati. Tasmā sampannasīlāti paripuṇṇasīlā hutvātipi sīlasamaṅgino hutvātipi evamettha attho veditabbo. Sīlanti kenatthena sīlaṃ. Sīlanatthena sīlaṃ? tassa vitthārakathā visuddhimagge vuttā.

Tatthapi "paripuṇṇasīlā"ti iminā atthena khettadosavigamena khettapāripūri viya sīladosavigamena sīlapāripūrī vuttā hoti. Yathā hi khettaṃ vījakhaṇḍaṃ vappakhaṇḍaṃ udakakhaṇḍaṃ osakhaṇḍanti catudosasamannāgataṃ aparipūraṃ hoti.

Tattha vījakhaṇḍaṃ nāma yattha antarantarā vījāni khaṇḍāni vā pūtīni vā honti, tāni yattha vapanti, tattha sassaṃ na uṭṭheti, khettaṃ khaṇḍaṃ hoti. Vappakhaṇḍaṃ nāma yattha akusalo vījāni vapento antarantarā na pāteti. Evañhi sabbattha sassaṃ na uṭṭheti, khettaṃ khaṇḍaṃ hoti. Udakakhaṇḍaṃ nāma yattha katthaci udakaṃ atibahu vā hoti na vā, tatrāpi hi sassāni na uṭṭhenti, khettaṃ khaṇḍaṃ hoti. Osakhaṇḍaṃ nāma yattha kassako kismiñci padese

เล่มที่ ๑๒ มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์๒๗๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๖. อากังเขยยสูตร”