Tadāhāranirodhāti tassa paccayassa nirodhā. Nirodhadhammaṃ nossūti nirodhadhammaṃ nu kho, na nu khoti. Sammappaññāya passatoti idaṃ khandhapañcakaṃ jātaṃ bhūtaṃ nibbattanti yāthāvasarasalakkhaṇato vipassanāpaññāya sammā passantassa. Paññāya sudiṭṭhanti vuttanayeneva vipassanāpaññāya suṭṭhu diṭṭhaṃ. Evaṃ ye ye taṃ pucchaṃ sallakkhesuṃ, tesaṃ tesaṃ paṭiññaṃ gaṇhanto pañcannaṃ khandhānaṃ sappaccayabhāvaṃ dassesi.

Idāni yāya paññāya tehi taṃ sappaccayaṃ sanirodhaṃ khandhapañcakaṃ suṭṭhu diṭṭhaṃ tattha nittaṇhabhāvaṃ pucchanto imaṃ ce tumhetiādimāha. Tattha diṭṭhinti vipassanāsammādiṭṭhiṃ. Sabhāvadassanena parisuddhaṃ. Paccayadassanena pariyodātaṃ. Allīyethāti taṇhādiṭṭhīhi allīyitvā vihareyyātha. Keḷāyethāti taṇhādiṭṭhīhi kīḷamānā vihareyyātha. Dhanāyethāti dhanaṃ viya icchantā gedhaṃ āpajjeyyātha. Mamāyethāti taṇhādiṭṭhimamattaṃ uppādeyyātha. Nittharaṇatthāya no gahaṇatthāyāti so yo mayā caturoghanittharaṇatthāya kullūpamo dhammo desito, no nikantivasena gahaṇatthāya. Api nu taṃ tumhe ājāneyyāthāti. Vipariyāyena sukkapakkho veditabbo.

[402] Idāni tesaṃ khandhānaṃ paccayaṃ dassento cattārome bhikkhave āhārātiādimāha, tampi vuttatthameva. Yathā pana eko imaṃ jānāsīti vutto "na kevalaṃ imaṃ, mātaraṃpissa jānāmi, mātu mātaraṃpī"ti evaṃ paveṇivasena jānanto suṭṭhu jānāti nāma, evameva bhagavā na kevalaṃ khandhamattameva jānāti, khandhānaṃ paccayaṃpi tesaṃpi paccayānaṃ paccayanti evaṃ sabbapaccayaparamparaṃ jānāti, so taṃ buddhabalaṃ dīpento idāni paccayaparamparaṃ dassetuṃ ime ca bhikkhave cattāro āhārātiādimāha, taṃpi vuttatthameva. Iti kho bhikkhave avijjāpaccayā saṅkhārā .pe. Dukkhakkhandhassa samudayo hotīti ettha pana paṭiccasamuppādakathā vitthāretabbā bhaveyya, sā visuddhimagge vitthāritāva.

เล่มที่ ๑๒ มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์๙๓๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๘. มหาตัณหาสังขยสูตร”