@๓ ขุ. ชา. ๒๘/๓๕๒/๙๓๖ มหาสุตโสมชาตก (สฺยา) ๔ ฉ.ม. อคมิสฺสาติ สมฺมุขีภาเว ฐิเตปิ เตสํ อนฺตราโย โหตีติ. อาม โหติ. น ปน พุทฺเธ ปฏิจฺจ, อถโข กิริยาปริหานิยา วา ปาปมิตฺตตาย วา โหติ. ตตฺถ ๑- กิริยาปริหานิยา โหติ นาม:- สเจ หิ ธมฺมเสนาปติ ธนญฺชานิยสฺส พฺราหฺมณสฺส อาสยํ ญตฺวา ธมฺมํ อเทสยิสฺส, โส พฺราหฺมโณ โสตาปนฺโน อภวิสฺส, เอวํ ตาว กิริยาปริหานิยา โหติ นาม. ปาปมิตฺตตาย โหติ นาม:- สเจ หิ อชาตสตฺตุ เทวทตฺตสฺส วจนํ คเหตฺวา ปิตุฆาตกมฺมํ นากริสฺส, สามญฺญผลสุตฺตกถิตทิวเสว โสตาปนฺโน อภวิสฺส, ตสฺส วจนํ คเหตฺวา ปิตุฆาตกมฺมสฺส กตตฺตา ปน นาโหสิ, ๒- เอวํ ปาปมิตฺตตาย โหติ. อิมสฺสาปิ อุปาสกสฺส กิริยาปริหานิ ชาตา, อปรินิฏฺฐิตาย เทสนาย อุฏฺฐหิตฺวา ปกฺกนฺโต. อปิจ ภิกฺขเว เอตฺตาวตาปิ เปสฺโส หตฺถาโรหปุตฺโต มหตา อตฺเถน สํยุตฺโตติ กตเรน มหนฺเตน อตฺเถน? ทฺวีหิ อานิสํเสหิ. โส กิร อุปาสโก สํเฆ จ ปสาทํ ปฏิลภิ, สติปฏฺฐานปริคฺคณฺหณตฺถาย จสฺส อภินโว นโย อุทปาทิ. เตน วุตฺตํ "มหตา อตฺเถน สํยุตฺโต"ติ. กนฺทรโก ปน สํเฆ ปสาทเมว ปฏิลภิ. เอตสฺส ภควา กาโลติ เอตสฺส ธมฺมกฺขานสฺส จตุนฺนํ วา ปน ปุคฺคลานํ วิภชนสฺส กาโล.

[๘] โอรพฺภิกาทีสุ อุรพฺภา วุจฺจนฺติ เอฬกา, อุรพฺเภ หนตีติ โอรพฺภิโก. สูกริกาทีสุปิ เอเสว นโย. ลุทฺโทติ ทารุโณ กกฺขโฬ. มจฺฉฆาตโกติ มจฺฉพนฺโธ เกวฏฺโฏ. พนฺธนาคาริโกติ พนฺธนาคารโคปโก. กุรูรกมฺมนฺตาติ ทารุณกมฺมนฺตา.

[๙] มุทฺธาวสิตฺโตติ ขตฺติยาภิเสเกน มุทฺธนิ อภิสิตฺโต. ปุรตฺถิเมน นครสฺสาติ นครโต ปุรตฺถิมทิสาย. สนฺถาคารนฺติ ยญฺญสาลํ. ขราชินํ นิวาเสตฺวาติ สขุรํ อชินจมฺมํ นิวาเสตฺวา. สปฺปิเตเลนาติ สปฺปินา จ เตเลน จ. ฐเปตฺวา หิ สปฺปึ อวเสโส โย โกจิ เสฺนโห เตลนฺติ วุจฺจติ. กณฺฑวมาโนติ ๓- นขานํ ฉินฺนตฺตา กณฺฑวิตพฺพกาเล เตน กณฺฑวมาโน. อนนฺตรหิตายาติ อสณฺฑตาย. สรูปวจฺฉายาติ สทิสวจฺฉาย. สเจ คาวี เสตา โหติ, วจฺโฉปิ เสตโกว. สเจ กปิลา วา ๔- รตฺตา วา, วจฺโฉปิ ตาทิโสวาติ เอวํ สรูปวจฺฉา. ๕-

เล่มที่ ๑๓ มัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์๑๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. กันทรกสูตร”