@๔ ฉ.ม. ติณสนฺถารเกติ ๕ ฉ.ม. โอกิณฺณํ ๖ สี. สํหริตฺวา, ฉ.ม. สงฺฆริตฺวา

@๗ ฉ.ม. อยํ ปาโฐ น ทิสฺสติ อคมาสิ. กสฺมา? ตทา หิ ปจฺจูสสมเย โลกํ โอโลเกตฺวาว อทฺทส "อชฺช มาคณฺฑิโย อิธาคนฺตฺวา อิมํ ติณสนฺถรกํ ทิสฺวา ภารทฺวาเชน สทฺธึ ติณสนฺถรกํ อารพฺภ กถาสลฺลาปํ กริสฺสติ, อถาหํ อาคนฺตฺวา ธมฺมํ เทสิสฺสามิ, โส ธมฺมํ สุตฺวา มม สนฺติเก ปพฺพชิตฺวา อรหตฺตํ ปาปุณิสฺสติ. ปเรสํ สงฺคหกรณตฺถเมว หิ มยา ปารมิโย ปูริตา"ติ ติณสนฺถรกํ ปญฺญเปตฺวาว อคมาสิ.

สมณเสยฺยานุรูปํ มญฺเญติ อิมํ ติณสนฺถรกํ "สมณสฺส อนุจฺฉวิกา เสยฺยา"ติ มญฺญติ. ๑- น จ อสญฺญตสมณสฺส วุฏฺฐานเมตํ. ๒- ตถาเหตฺถ หตฺเถน อากฑฺฒิตฏฺฐานํ วา ปาเทน อากฑฺฒิตฏฺฐานํ วา สีเสน ปหตฏฺฐานํ วา น ปญฺญายติ, อนากุโล อฆฏฺฏิโต ๓- อภินฺโน เฉเกน จิตฺตกาเรน ตุลิกาย ปริจฺฉินฺทิตฺวา ปญฺญตฺโต วิย. สญฺญตสมณสฺส วสิตฏฺฐานํ, กสฺส โภ วสิตฏฺฐานนฺติ ปุจฺฉติ. ภูนหุโนติ หตวุฑฺฒิโน มริยาทการกสฺส. กสฺมา เอวมาห? ฉสุ ทฺวาเรสุ วุฑฺฒิปญฺญาปนลทฺธิกตฺตา. อยญฺหิ ตสฺส ลทฺธิ:- จกฺขุ พฺรูเหตพฺพํ วฑฺเฒตพฺพํ, อทิฏฺฐํ ทกฺขิตพฺพํ, ทิฏฺฐํ สมติกฺกมิตพฺพํ. โสตํ พฺรูเหตพฺพํ วฑฺเฒตพฺพํ, อสุตํ โสตพฺพํ, สุตํ สมติกฺกมิตพฺพํ. ฆานํ พฺรูเหตพฺพํ วฑฺเฒตพฺพํ, อฆายิตํ ฆายิตพฺพํ, ฆายิตํ สมติกฺกมิตพฺพํ. ชิวฺหา พฺรูเหตพฺพา วฑฺเฒตพฺพา, อสายิตํ สายิตพฺพํ, สายิตํ สมติกฺกมิตพฺพํ. กาโย พฺรูเหตพฺโพ วฑฺเฒตพฺโพ, อผุฏฺฐํ ผุสิตพฺพํ, ผุฏฺฐํ สมติกฺกมิตพฺพํ. มโน พฺรูเหตพฺโพ วฑฺเฒตพฺโพ, อวิญฺญาตํ วิชานิตพฺพํ, วิญฺญาตํ สมติกฺกมิตพฺพํ. เอวํ โส ฉสุ ทฺวาเรสุ วุฑฺฒึ ปญฺญเปติ ภควา ปน:-

"จกฺขุนา สํวโร สาธุ สาธุ โสเตน สํวโร

เล่มที่ ๑๓ มัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์๒๔๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๕. มาคัณฑิยสูตร”