@(สฺยา) ๓ องฺ. เอกก. ๒๐/๓๑๐/๓๕ ตติยวคฺค ๔ ฉ.ม. พาลกโลณวารคาโม ๕ ฉ.ม. อายํ อุปาลิปฺปมุขายาติ อุปาลิคหปติเยว ตตฺถ โถกํ สปฺปญฺโญ, โส เตสํ ๑- ปมุโข เชฏฺฐโก. เตนาปิ วุตฺตํ "อุปาลิปฺปมุขายา"ติ. หนฺทาติ วจสายตฺเถ ๒- นิปาโต. ฉโวติ ลามโก. โอฬาริกสฺสาติ มหนฺตสฺส. อุปนิธายาติ อุปนิกฺขิปิตฺวา. อิทํ วุตฺตํ โหติ, กายทณฺฑสฺส สนฺติเก นิกฺขิปิตฺวา "อยํ นุ โข มหนฺโต, อยํ มหนฺโต"ติ เอวํ โอโลกิยมาโน ฉโว มโนทณฺโฑ กึ โสภติ, กุโต โสภิสฺสติ, น โสภติ, อุปนิกฺเขปมตฺตํปิ นปฺปโหตีติ ทีเปติ. สาธุ สาธุ ภนฺเต ตปสฺสีติ ทีฆตปสฺสิสฺส สาธุการํ เทนฺโต ภนฺเตติ นาฏปุตฺตํ อาลปติ.
[๖๐] น โข เม ตํ ภนฺเต รุจฺจตีติ ภนฺเต เอตํ มยฺหํ น รุจฺจติ. มายาวีติ มายากาโร. อาวฏฺฏนิมายนฺติ อาวฏฺเฏตฺวา คณฺหนมายํ. อาวฏฺเฏตีติ อาวฏฺเฏตฺวา ปริกฺขิปิตฺวา คณฺหติ. คจฺฉ ตฺวํ คหปตีติ กสฺมา มหานิคนฺโถ คหปตึ ยาวตติยํ ปหิณติเยว? ทีฆตปสฺสี ปน ปฏิพาหเตว? มหานิคนฺเถน หิ ภควตา สทฺธึ เอกํ นครํ อุปนิสฺสาย วิหรนฺเตนปิ น ภควา ทิฏฺฐปุพฺโพ. โย หิ สตฺถุวาทปฏิญฺโญ โหติ, โส ตํ ปฏิญฺญํ อปฺปหาย พุทฺธทสฺสเน อภพฺโพ. ตสฺมา เอส พุทฺธทสฺสนสฺส อลทฺธปุพฺพตฺตา ทสพลสฺส ทสฺสนสมฺปตฺติญฺจ นิยฺยานิกกถาภาวญฺจ อชานนฺโต ยาวตติยํ ปหิณเตว. ทีฆตปสฺสี ปน กาเลน กาลํ ภควนฺตํ อุปสงฺกมิตฺวา ติฏฺฐติปิ นิสีทติปิ ปญฺหํปิ ปุจฺฉติ, โส ตถาคตสฺส ทสฺสนสมฺปตฺตึปิ นิยฺยานิกกถาภาวํปิ ชานาติ. อถสฺส เอตทโหสิ "อยํ คหปติ- ปณฺฑิโต สมณสฺส โคตมสฺส สนฺติกํ ๓- คนฺตฺวา ทสฺสเนปิ ปสีเทยฺย, นิยฺยานิกกถํ สุตฺวาปิ ปสีเทยฺย. ตโต น ปุน อมฺหากํ สนฺติกํ อาคจฺเฉยฺยา"ติ. ตสฺมา ยาวตติยํ ปฏิพาหเตว.
อภิวาเทตฺวาติ วนฺทิตฺวา. ตถาคตํ หิ ทิสฺวา ปสนฺนาปิ อปฺปสนฺนาปิ เยภุยฺเยน วนฺทนฺติเยว, อปฺปกา น วนฺทนฺติ. กสฺมา? อติอุจฺเจ หิ กุเล ชาโต อคารํ อชฺฌาวสนฺโตปิ วนฺทิตพฺโพเยวาติ. อยํ ปน คหปติ ปสนฺนตฺตาว วนฺทิ, ทสฺสเนเยว กิร ปสนฺโน. อาคมา นุ ขฺวิธาติ อาคมา นุ โข อิธ.