๘. นฬกปานสูตร

8. Naḷakapānasuttavaṇṇanā

[166] Evamme sutanti naḷakapānasuttaṃ. Tattha naḷakapāneti evaṃnāmake gāme. Pubbe kira amhākaṃ bodhisatto vānarayoniyaṃ nibbatto, mahākāyo kapirājā anekavānarasahassaparivuto pabbatapāde vicarati. Puññavā kho pana hoti mahāpañño. So parisaṃ evaṃ ovadati "tātā imasmiṃ pabbatapāde visaphalāni nāma honti, amanussapariggahitā pokkharaṇiyo nāma honti, tumhe pubbe khāditapubbāneva phalāni khādatha, pītapubbāneva pānīyāni ca pivatha, ettha vo maṃ paṭipucchitabbakiccaṃ natthi, akhāditapubbāni pana phalāni apītapubbāni ca pānīyāni maṃ apucchitvā mā khādittha mā pivitthā"ti.

Te ekadivasaṃ caramānā aññaṃ pabbatapādaṃ gantvā gocaraṃ gahetvā pānīyaṃ olokentā ekaṃ amanussapariggahitaṃ pokkharaṇiṃ disvā sahasā apivitvā samantā parivāretvā mahāsattassa āgamanaṃ olokayamānāpi nisīdiṃsu. Mahāsatto āgantvā "kiṃ tātā pānīyaṃ na pivathā"ti āha. Tumhākaṃ āgamanaṃ olokemāti. Sādhu tātāti samantā padaṃ pariyesamāno otiṇṇapadaṃyeva addasa, na uttiṇṇapadaṃ, disvā saparissayāti aññāsi. Tāvadeva ca tattha abhinibbattaamanusso udakaṃ dvedhā katvā uṭṭhāsi setamukho nīlakucchi rattahatthapādo mahādāṭhiko vaṅkapāṭho virūpo bībhaccho udakarakkhaso, so evamāha "kasmā pānīyaṃ na pivatha, madhuraudakaṃ pivatha, kiṃ tumhe etassa vacanaṃ suṇāthā"ti. Mahāsatto āha "tvaṃ idha adhivattho amanusso"ti. Āma ahanti. Tvaṃ idha otiṇṇe labhasīti. Āma labhāmi, tumhe pana sabbe khādissāmīti. Na sakkhissasi yakkhāti. Pānīyaṃ pana pivissathāti. Āma pivissāmāti. Evaṃ sante ekopi vo na muccissatīti. Pānīyañca pivissāma, na ca te vasaṃ gamissāmāti ekaṃ naḷaṃ āharāpetvā koṭiyaṃ gahetvā dhami. Sabbo ekacchiddo ahosi, tīre nisīditvāva pānīyaṃ

เล่มที่ ๑๓ มัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์๒๑๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “๘. นฬกปานสูตร”