Allīnanti yathā aññesaṃ sedena tintaṃ allīyati, na evaṃ satthu. Apakaṭṭhanti khalisāṭako viya kāyato muccitvāpi na tiṭṭhati. Vātoti verambhavātopi uṭṭhahitvā cāletuṃ na sakkoti. Pādamaṇḍanānuyoganti iṭṭhakāya ghaṃsanādīhi pādasobhānuyogaṃ. Pakkhāletvāti pādeneva pādaṃ dhovitvā. So neva attabyābādhāyātiādīni na pubbenivāsacetopariyañāṇānaṃ atthitāya vadati, iriyāpathasantataṃ pana disvā anumānena vadati. Dhammanti pariyattidhammaṃ. Na ussādetīti kiṃ mahāraṭṭhika kiṃ mahākuṭumbikātiādīni vatvā gehassitavasena na ussādeti. Na apasādetīti "kiṃ upāsaka kathaṃ te vihāramaggo ñāto, kiṃ bhayena nāgacchasi. Na hi bhikkhu kiñci acchinditvā gaṇhāti mā bhāyī"ti vā "kiṃ tuyhaṃ evaṃ macchariyassa jīvitaṃ nāmā"ti vā ādīni vatvā gehassitavasena na apasādeti.

Vissaṭṭhoti siniddho apalibuddho. Viññeyyoti viññāpanīyo pākaṭo, vissaṭṭhatāyeva cesa viññeyyo hoti. Mañjūti madhuro. Savanīyoti sotasukho, madhuratāyeva cesa savanīyo hoti. Bindūti sampiṇḍito. Avisārīti avisaṭo bindutāyeva cesa avisārī hoti. Gambhīroti gambhīrasamuṭṭhito. Ninnādīti ninnādavā, gambhīratāyeva cesa ninnādī hoti. Yathāparisanti cakkavāḷapariyantampi ekābaddhaparisaṃ viññāpeti. Bahiddhāti aṅgulimattampi parisato bahi na gacchati. Kasmā? so evarūpe madhurassaro akāraṇā mā nassīti. Iti bhagavato ghoso Parisāya matthakeneva carati.

Avalokayamānāti sirasmiṃ añjaliṃ ṭhapetvā bhagavantaṃ olokentova paccosakkitvā dassanavijahanaṭṭhāne vanditvā gacchanti. Avijahitattāti yo hi kathaṃ sutvā vuṭṭhito aññaṃ diṭṭhasutādikaṃ kathaṃ kathento gacchati, esa sabhāvena vijahati nāma. Yo pana sutadhammakathā vaṇṇaṃ kathentova gacchati, ayaṃ na vijahati nāma, evaṃ avijhantabhāvena pakkamanti. Gacchantanti rajjuyantavasena ratanasatubbedhaṃ suvaṇṇagghikaṃ viya gacchantaṃ. Addasāma ṭhitanti samussitakañcanapabbataṃ viya ṭhitaṃ addasāma. Tato ca bhiyyoti vitthāretvā guṇe kathetuṃ asakkonto avasese guṇe saṅkhipitvā kalāpaṃ viya suttakabaddhaṃ viya ca katvā vissajjento evamāha. Ayaṃ hettha adhippāyo:- mayā hi kathitaguṇehi akathitāva bahutaRā. Mahāpaṭhavīmahāsamuddādayo viya tassa bhoto anantā appameyyā guṇā ākāsamiva vitthāritāti.

เล่มที่ ๑๓ มัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์๔๔๔

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. พรหมายุสูตร”