บทว่า อิติ ปฏิสญฺจิกฺขติ ความว่า ถึงวิญญาณัญจายตนฌานแล้วพิจารณาอยู่อย่างนี้. จริงอยู่ ภิกษุนี้มีปัญญามากกว่าภิกษุ ๓ รูปข้างต้น ย่อมพิจารณากรรมฐานรวมกันสำหรับภิกษุแม้ทั้ง ๔ รูป คือสำหรับภิกษุเหล่านั้นด้วย สำหรับตนด้วย.

บทว่า ยตฺเถตา อปริเสสา นิรุชฺฌนฺติ ความว่า สัญญาที่กล่าวไว้ข้างต้นเหล่านี้ ถึงอากิญจัญจายตนฌานอันใดแล้ว ย่อมดับไป.

บทว่า เอตํ สนฺตํ เอตํ ปณีตํ ความว่า อากิญจัญญายตนฌานนั้น ชื่อว่าสงบ เพราะสงบโดยองค์และสงบโดยอารมณ์ ชื่อว่าประณีต เพราะอรรถว่าไม่เดือดร้อน.

บทว่า ตพฺพหุลวิหาริโน ความว่า ผู้กระทำปฏิปทานั้นนั่นแหละให้มาก ด้วยการห้ามสัญญาเหล่านั้นอยู่. ในอากิญจัญญายตนฌานที่ ๑ นี้ ตรัสโอสักกนา ด้วยอำนาจสมาธิ.