ปุกฺกุสาติปิ อตฺตโน รชฺชสีมโต ปฏฺฐาย เตเนว นิยาเมน มคฺคํ ปฏิยาเทตฺวา นครํ อลงฺการาเปตฺวา ปณฺณาการสฺส ปจฺจุคฺคมนํ อกาสิ. ปณฺณากาโร ตกฺกสีลํ ปาปุณนฺโต อุโปสถทิวเส ปาปุณิ, ปณฺณาการํ คเหตฺวา คตอมจฺโจปิ รญฺโญ วุตฺตสาสนํ อาโรเจสิ. ราชา ตํ สุตฺวา ปณฺณากาเรน สทฺธึ อาคตานํ กตฺตพฺพกิจฺจํ วิจาเรตฺวา ปณฺณาการํ อาทาย ปาสาทํ อารุยฺห "มา อิธ โกจิ ปวิสตู"ติ ทฺวาเร อารกฺขํ กาเรตฺวา สีหปญฺชรํ วิวริตฺวา ปณฺณาการํ อุจฺจาสยเน ฐเปตฺวา สยํ นีจาสเน นิสินฺโน ลญฺฉนํ ภินฺทิตฺวา นิวาสนํ อปเนตฺวา กิลญฺชเปฬโต ปฏฺฐาย อนุปุพฺเพน วิวรนฺโต สารมยํ สมุคฺคํ ทิสฺวา จินฺเตสิ "มหาปริวาโร นายํ น อญฺญสฺส รตนสฺส ภวิสฺสติ, อทฺธา มชฺฌิมเทเส โสตพฺพยุตฺตกํ รตนํ อุปฺปนฺนนฺ"ติ. อถ ตํ สมุคฺคํ วิวริตฺวา ราชลญฺฉนํ ภินฺทิตฺวา สุขุมกมฺพลํ อุภโต วิยูหิตฺวา สุวณฺณปฏฺฏํ อทฺทส.

โส ตํ ปสาเรตฺวา ๑- "มนาปานิ วต ๒- อกฺขรานิ สมสีสานิ สมปนฺตีนิ จตุรสฺสานี"ติอาทิโต ปฏฺฐาย วาเจตุํ อารภิ. ตสฺส "อิธ ตถาคโต โลเก อุปฺปนฺโน"ติ พุทฺธคุเณ วาเจนฺตสฺส พลวโสมนสฺสํ อุปฺปชฺชิ, นวนวุติโลมกูปสหสฺสานิ อุทฺธคฺคโลมานิ อเหสุํ. อตฺตโน ฐิตภาวํ วา นิสินฺนภาวํ วา น ชานาติ. อถสฺส "กปฺปโกฏิสตสหสฺเสหิปิ เอตํ ทุลฺลภสาสนํ สหายํ นิสฺสาย โสตุํ ลภามีติ ภิยฺโย พลวปีติ อุทปาทิ. โส หิ วาเจตุํ อสกฺโกนฺโต ยาว ปีติเวคปสฺสทฺธิยา นิสีทิตฺวา ปุรโต ๓- "สฺวากฺขาโต ภควตา ธมฺโม"ติ ธมฺมคุเณ อารภิ. ตตฺราปิสฺส ตเถว อโหสิ. โส ปุน ยาว ปีติเวคปสฺสทฺธิยา นิสีทิตฺวา ปุรโต ๓- สุปฏิปนฺโน"ติ สํฆคุเณ อารภิ. ตตฺราปิสฺส ตเถว อโหสิ. อถ สพฺพปริยนฺเต อานาปานสติกมฺมฏฺฐานํ วาเจตฺวา จตุกฺกปญฺจกชฺฌานานิ นิพฺพตฺเตสิ, โส ฌานสุเขเนว วีตินาเมสิ, อญฺโญ โกจิ ทฏฺฐุํ น ลภติ, เอโกว จูฬุปฏฺฐาโก ปวิสติ. เอวํ อฑฺฒมาสมตฺตํ วีตินาเมสิ.

นาครา ราชงฺคเณ สนฺนิปติตฺวา อุกฺกุฏฺฐึ อกํสุ "ปณฺณาการํ ปฏิจฺฉิตทิวสโต ปฏฺฐาย นครทสฺสนํ วา นาฏกทสฺสนํ วา นตฺถิ, วินิจฺฉยทานํ นตฺถิ, ราชา สหาเยน ปหิตปณฺณาการํ ยสฺสิจฺฉสิ, ๔- ตสฺส ทสฺเสตุ, ราชาโน นาม เอกจฺจสฺส ปณฺณาการวเสนปิ วญฺเจตฺวา รชฺชํ อตฺตโน กาตุํ วายมนฺติ. กึ นาม อมฺหากํ ราชา กโรตี"ติ ราชา อุกฺกุฏฺฐิสทฺทํ สุตฺวา "รชฺชํ นุ โข ธาเรมิ, อุทาหุ สตฺถารนฺ"ติ จินฺเตสิ. อถสฺส เอตทโหสิ "รชฺชการิตอตฺตภาโว นาม เนว คณเกน, น คณกมหามตฺเตน คเณตุํ สกฺกา สตฺถุ สาสนํ ธาเรสฺสามี"ติ. สยเน ฐปิตํ อสึ คเหตฺวา เกเส ฉินฺทิตฺวา สีหปญฺชรํ วิวริตฺวา "เอตํ คเหตฺวา รชฺชํ กาเรถา"ติ สทฺธึ จูฬามณินา เกสกลาปํ ปริสมชฺเฌ ปาเตสิ, มหาชโน ตํ อุกฺขิปิตฺวา "สหายสนฺติกา ลทฺธปณฺณาการา นาม ราชาโน ตุมฺหาทิสา โหนฺติ เทวา"ติ เอกปฺปหาเรเนว วิวริ. รญฺโญปิ ทฺวงฺคุลมตฺตํ เกสมสฺสุ อโหสิ. โพธิสตฺตสฺส ปพฺพชฺชาสทิสเมว กิร ชาตํ.