ตตฺถ ภวมฺปีติ ปิกาโร สมฺปิณฺฑนตฺเถ นิปาโต. เตน จ ฉ สตฺถาเร สมฺปิณฺเฑติ. ยถา ปูรณาทโย "สมฺมาสมฺพุทฺธมฺหา"ติ ปฏิชานนฺติ, เอวํ ภวํปิ นุ ปฏิชานาตีติ อตฺโถ. อิทมฺปน ราชา น อตฺตโน ลทฺธิยา, โลเก มหาชเนน คหิตปฏิญฺญาวเสน ปุจฺฉติ. อถ ภควา พุทฺธสีหนาทํ นทนฺโต ยํ หิ ตํ มหาราชาติอาทิมาห. ตตฺถ อหํ หิ มหาราชาติ อนุตฺตรํ สพฺพเสฏฺฐํ สพฺพญฺญุตญาณสงฺขาตํ สมฺมาสมฺโพธึ อหํ อภิสมฺพุทฺโธติ อตฺโถ. สมณพฺราหฺมณาติ

@๔ ฉ.ม., อิ. คมฺภีรภาวํ วา อุตฺตานภาวํ วา ๕ ฉ.ม., อิ. นิสินฺโน โข

@๖ ฉ.ม. โลกนิสฺสรณภโวกฺกนฺติปญฺหํ สตฺถุ สมฺมาสมฺพุทฺธตํ ปุจฺฉิตุํ ปพฺพชฺชูปคมเนน สมณา, ชาติวเสน พฺราหฺมณา. สํฆิโนติอาทีสุ ปพฺพชิตสมูหสงฺขาโต สํโฆ เอเตสํ อตฺถีติ สํฆิโน. เสฺวว คโณ เอเตสํ อตฺถีติ คณิโน. อาจารสิกฺขาปนวเสน ตสฺส คณสฺส อาจริยาติ คณาจริยา. ญาตาติ ปญฺญาตา ปากฏา. "อปฺปิจฺฉา สนฺตุฏฺฐา อปฺปิจฺฉตาย วตฺถมฺปิ น นิวาเสนฺตี"ติ เอวํ สมุคฺคโต ยโส เอเตสํ อตฺถีติ ยสสฺสิโน. ติตฺถกราติ ลทฺธิกรา. สาธุสมฺมตาติ "สนฺโต สปฺปุริสา"ติ เอวํ สมฺมตา. พหุชนสฺสาติ อสุตวโต อนฺธพาลปุถุชฺชนสฺส. ปูรโณติอาทีนิ เตสํ นามโคตฺตานิ. ปูรโณติ หิ นามเมว. ตถา มกฺขลีติ. โส ปน โคสาลายํ ๑- ชาตตฺตา โคสาโลติ วุตฺโต. นาฏปุตฺโตติ นาฏสฺส ปุตฺโต. เวฬฏฺฐปุตฺโตติ เวฬฏฺฐสฺส ปุตฺโต. กจฺจายโนติ ปกุทฺธสฺส โคตฺตํ. เกสกมฺพลสฺส ธารณโต อชิโต เกสกมฺพโลติ วุตฺโต.

เล่มที่ ๑๕ สังยุตตนิกาย สคาถวรรค๒๘๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. ทหรสูตร”