@* ฉ.ม. อิสฺสตฺตสุตฺตวณณนา ยุตฺตํ นุโข สยมฺปิ ภิกฺขาจารนิสฺสิเตน ปเรสํ ภิกฺขาจารนิสฺสิตานํ จตุนฺนํ ปจฺจยานํ อนฺตรายํ กาตุํ, อยุตฺตํ กโรติ อนนุจฺฉวิกนฺ"ติ. สา กถา ปตฺถรมานา ราชกุลํ สมฺปตฺตา. ราชา สุตฺวา จินฺเตสิ "อฏฺฐานเมตํ ยํ ตถาคโต ปเรสํ ลาภนฺตรายํ กเรยฺย, เอเต ตถาคตสฺส อลาภาย อยสาย ปริสกฺกนฺติ. สจาหํ อิเธว ฐตฺวา `มา เอวํ อวจุตฺถ, น สตฺถา เอวํ กเถตี'ติ วเทยฺยํ, เอสา ๑- กถา นิชฺฌคฺคึ ๒- น คจฺเฉยฺย, อิมสฺส มหาชนสฺส สนฺนิปติตกาเลเยว นํ นิชฺฌาเปสฺสามี"ติ ๓- เอกํ ฉณทิวสํ อาคเมนฺโต ตุณฺหี อโหสิ.

อปเรน สมเยน มหาฉเณ สมฺปตฺเต "อยํ อิมสฺส กาโล"ติ นคเร เภรึ จราเปสิ:- "สทฺธา วา อสฺสทฺธา วา สมฺมาทิฏฺฐิกา วา มิจฺฉาทิฏฺฐิกา วา เคหรกฺขเก ทารเก วา มาตุคาเม วา ฐเปตฺวา อวเสสา เย วิหารํ นาคจฺฉนฺติ, ปญฺญาสทณฺโฑ"ติ. สยมฺปิ ปาโตว นฺหาตฺวา กตปาตราโส สพฺพาภรณปฏิมณฺฑิโต มหตา พลกาเยน สทฺธึ วิหารํ อคมาสิ. คจฺฉนฺโต จ จินฺเตสิ:- "ภควา ตุเมฺหหิ ๔- กิร ๕- มยฺหเมว ทานํ ทาตพฺพํ ฯเปฯ น อญฺเญสํ สาวกานํ ทินฺนํ มหปฺผลนฺ'ติ เอวํ ปุจฺฉิตุํ อยุตฺตํ, ปญฺหเมว ปุจฺฉิสฺสามิ, ปญฺหํ กเถนฺโต จ ๖- เม ภควา อวสาเน ติตฺถิยานํ วาทํ ภชฺชิสฺสตี"ติ. ๗- โส ปญฺหํ ปุจฺฉนฺโต กตฺถ นุโข ภนฺเต ทานํ ทาตพฺพนฺติ อาห. ยตฺถาติ ยสฺมึ ปุคฺคเล จิตฺตํ ปสีทติ, ตสฺมึ ทาตพฺพํ, ตสฺส วา ทาตพฺพนฺติ อตฺโถ.

เอวํ วุตฺเต ราชา เยหิ มนุสฺเสหิ ติตฺถิยานํ วจนํ อาโรจิตํ, เตปิ โอโลเกสิ. เต รญฺญา โอโลกิตมตฺตาว มงฺกุภูตา อโธมุขา ปาทงฺคุฏฺฐเกน ภูมึ ขนมานา ๘- อฏฺฐํสุ. ราชา "เอกปเทเนว ภนฺเต หตา ติตฺถิยา"ติ มหาชนํ สาเวนฺโต มหาสทฺเทน อภาสิ. เอวํ วจนํ ๙- ภาสิตฺวา "ภควา จิตฺตํ นาม นิคณฺฐาเจลกปริพฺพาชกาทีสุ ยตฺถ กตฺถจิ ปสีทติ, กตฺถ ปน ทินฺนํ มหปฺผลนฺ"ติ ปุจฺฉิ. อญฺญํ โข เอตนฺติ "มหาราช อญฺญํ ตยา ปฐมํ ปุจฺฉิตํ, อญฺญํ ปจฺฉา,