Tapokammā apakkammāti tapokammato apakkamitvā. Aparaddhoti "dūre tvaṃ suddhimaggā"ti vadati. Aparaṃ tapanti aparabhāvatthāya kataṃ lūkhatapaṃ, attakilamathānuyogo. Sabbaṃ natthāvahaṃ hotīti "sabbatapaṃ mayhaṃ atthāvahaṃ na bhavissatī"ti ñatvā. Phiyārittaṃva dhammanīti araññe thale phiyārittaṃ viya. Idaṃ vuttaṃ hoti:- yathā hi araññe thale nāvaṃ ṭhapetvā bhaṇḍassa pūretvā mahājane abhiruḷhe phiyārittaṃ gahetvā ākaḍḍheyyuṃ ceva uppileyyuṃ ca, so mahājanassa vāyāmo ekaṅguladvaṅgulamattaṃpi nāvāya gamanaṃ asādhento niratthako bhaveyya na atthāvaho, evameva ahaṃ "sabbaṃ aparaṃ tapaṃ anatthāvahaṃ hotī"ti ñatvā vissajjesinti.

Idāni taṃ aparaṃ tapaṃ pahāya yena maggena buddho jāto, taṃ dassento sīlantiādimāha. Tattha sīlanti vacanena sammāvācākammantājīvā gahitā, samādhinā

@4 cha.Ma., i. na bhavatīti 5 cha.Ma. ayaṃ saddo na dissati

เล่มที่ ๑๕ สังยุตตนิกาย สคาถวรรค๓๖๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. ตโปกรรมสูตร”