etadavocāti etaṃ avoca. Kathaṃ nūti kāraṇapucchā. Bhagavato hi tiṇṇoghabhāvo dasasahassi lokadhātuyā pākaṭo, tenimissā devatāya tattha kaṅkhā natthi, iminā pana kāraṇena "tiṇṇo"ti na jānāti, tena sā taṃ kāraṇaṃ pucchamānā evamāha.

Mārisāti devatānaṃ piyasamudācāravacanametaṃ, niddukkhāti vuttaṃ hoti. Yadi evaṃ "yadā kho te mārisa saṅkunā saṅku hadaye samāgaccheyya, atha naṃ tvaṃ jāneyyāsi `vassasahassaṃ me niraye paccamānassā"ti idaṃ virujjhati. Na hi nirayikasatto niddukkho nāma hoti. Kiñcāpi na niddukkho, ruḷhīsaddena pana evaṃ vuccati. Pubbe kira paṭhamakappikānaṃ niddukkhānaṃ sukhasamappitānaṃ esa vohāro, aparabhāge dukkhaṃ hotu vā mā vā, ruḷhīsaddena ayaṃ vohāro vuccateva nippadumāpi nirudakāpi vā pokkharaṇī viya.

Oghamatarīti ettha cattāro oghā kāmogho bhavogho diṭṭhogho avijjoghoti. Tattha pañcasu kāmaguṇesu chandarāgo kāmogho nāma, rūpārūpabhavesu chandarāgo jhānanikanti ca bhavogho nāma, dvāsaṭṭhi diṭṭhiyo diṭṭhogho nāma, catūsu saccesu añāṇaṃ avijjogho nāma. Tattha kāmogho aṭṭhasu lobhasahagatesu cittuppādesu uppajjati, bhavogho catūsu diṭṭhigatavippayuttalobhasahagatesu cittuppādesu uppajjati, diṭṭhogho catūsu diṭṭhigatasampayuttesu cittuppādesu uppajjati, avijjogho sabbākusalesu uppajjati.

เล่มที่ ๑๕ สังยุตตนิกาย สคาถวรรค๔๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. โอฆตรณสูตร”