Aniccanti hutvā abhāvaṭṭhena aniccaṃ. Ettha ca aniccanti na jarāmaraṇaṃ aniccaṃ, aniccasabhāvānaṃ pana khandhānaṃ jarāmaraṇattā aniccaṃ nāma jātaṃ. Saṅkhatādīsupi eseva nayo. Ettha ca saṅkhatanti paccayehi samāgantvā kataṃ. Paṭiccasamuppannanti paccaye nissāya uppannaṃ. Khayadhammanti khayasabhāvaṃ. Vayadhammanti vigacchanakasabhāvaṃ. Virāgadhammanti virujjhanakasabhāvaṃ. Nirodhadhammanti nirujjhanakasabhāvaṃ. Jātiyāpi vuttanayeneva aniccatā veditabbā. Janakapaccayānaṃ vā kiccānubhāvalakkhaṇe diṭṭhattā ekena pariyāyenanettha aniccātiādīni yujjantiyeva. Bhavādayo aniccādisabhāvā.

Sammappaññāyāti savipassanāya maggapaññāya. Pubbantanti purimaṃ atikkantaṃ. Ahosiṃ nu khotiādīsu "ahosiṃ nu kho nanu kho"ti sassatākārañca adhiccasamuppattiākārañca nissāya atīte attano vijjamānatañca avijjamānatañca kaṅkhati. Kiṃ kāraṇanti na vattabbaṃ, ummattako viya bālaputhujjano yathā vā tathā vā pavattati. Kiṃ nu kho ahosinti jātiliṅgupapattiyo nissāya "khattiyo nu kho ahosiṃ brāhmaṇavessasuddagahaṭṭhapabbajitadevamanussānaṃ aññataro"ti kaṅkhati. Kathaṃ nu khoti

@2 cha.Ma., i. virajjanakasabhāvaṃ 3 cha.Ma.,i. kiccānubhāvakkhaṇe

เล่มที่ ๑๖ สังยุตตนิกาย นิทานวรรค๗๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๐. ปัจจัยสูตร”