@๕ ม.มู. ๑๒/๒๖/๑๕, องฺ.จตุกฺก. ๒๑/๑๑๘/๑๓๓, องฺ.ทสก. ๒๔/๖๐/๘๘

@๖ สี. องฺคสฺส ๗ ม.,ก. นิพฺพิทานุปสฺสเนน

ยํ ปน อุปจารปฺปนาเภเทน สมาธินา ปวตฺติภาวนิวารณโต ฆฏปฺปหาเรเนว อุทกปิฏฺเฐ เสวาลสฺส, เตสํ เตสํ นีวรณาทิธมฺมานํ ปหานํ, เอตํ วิกฺขมฺภนปฺปหานํ นาม. ยํ จตุนฺนํ อริยมคฺคานํ ภาวิตตฺตา ตํตํมคฺคโตว อตฺตโน สนฺตาเน "ทิฏฺฐิคตานํ ปหานายา"ติอาทินา ๑- นเยน วุตฺตสฺส สมุทยปกฺขิกสฺส กิเลสคณสฺส อจฺจนฺตอปฺปวตฺติภาเวน ๒- ปหานํ, อิทํ สมุจฺเฉทปฺปหานํ นาม. ยํ ปน ผลกฺขเณ ปฏิปฺปสฺสทฺธตฺตํ กิเลสานํ, เอตํ ปฏิปฺปสฺสทฺธิปฺปหานํ นาม.

ยํ สพฺพสงฺขตนิสฺสฏตฺตา ปหีนสพฺพสงฺขตํ นิพฺพานํ, เอตํ นิสฺสรณปฺปหานํ นาม. สพฺพมฺปิ เจตํ ปหานํ ยสฺมา จาคฏฺเฐน ปหานํ, วินยนฏฺเฐน วินโย, ตสฺมา "ปหานวินโย"ติ วุจฺจติ. ตํตํปหานวโต ๓- วา ตสฺส ตสฺส วินยสฺส สมฺภวโตเปตํ "ปหานวินโย"ติ วุจฺจติ. เอวํ ปหานวินโยปิ ปญฺจธา ภิชฺชตีติ เวทิตพฺโพ.

เล่มที่ ๑๗ สังยุตตนิกาย ขันธวารวรรค๑๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. นกุลปิตาสูตร”