Pakkhinti hatthisoṇḍikasakuṇaṃ. Ossajjeyyāti vissajjeyya. Āviñcheyyunti ākaḍḍheyyuṃ. Pavekkhāmīti pavisissāmi. Ākāsaṃ ḍessāmīti ākāsaṃ uppatissāmi.

Etesu pana ahi "bhogehi maṇḍalaṃ bandhitvā supissāmī"ti vammikaṃ pavisitukāmo hoti. Suṃsumāro "dūre bilaṃ pavisitvā nipajjissāmī"ti udakaṃ pavisitukāmo hoti. Pakkhī "ajaṭākāse sukhaṃ vicarissāmī"ti ākāsaṃ ḍetukāmo hoti. Kukkuro "uddhanaṭṭhāne chārikaṃ byūhitvā usumaṃ gaṇhanto nipajjissāmī"ti gāmaṃ pavisitukāmo hoti. Siṅgālo "manussamaṃsaṃ khāditvā piṭṭhiṃ pasāretvā sayissāmī"ti āmakasusānaṃ pavisitukāmo hoti. makkaṭo "ucce rukkhe abhiruhitvā disādisaṃ pakkhandissāmī"ti pavanaṃ pavisitukāmo hoti.

Anuvidhāyeyyunti anugaccheyyuṃ, anuvidhiyeyyuntipi pāṭho, anuvidhānaṃ āpajjeyyunti attho. Yattha so yāti, tattheva gaccheyyunti vuttaṃ hoti. Evamevāti ettha cha pāṇakā viya cha āyatanāni daṭṭhabbāni, daḷharajju viya taṇhā, majjhe gaṇṭhi viya avijjā. Yasmiṃ yasmiṃ dvāre ārammaṇaṃ balavaṃ hoti, taṃ taṃ āyatanaṃ tasmiṃ tasmiṃ ārammaṇe āviñchati.

Imaṃ pana upamaṃ bhagavā sarikkhakena vā āhareyya āyatanānaṃ vā nānattadassanavasena. Tattha sarikkhakena tāva visuṃ appanākiccaṃ natthi, pāḷiyaṃyeva appitā. Āyatanānaṃ nānattadassanena pana ayaṃ appanā:- ahi nāmesa bahi sittasammaṭṭhe ṭhāne nābhiramati, saṅkāraṭṭhānatiṇapaṇṇagahanavammikāniyeva pana pavisitvā nipannakāle abhiramati, ekaggataṃ āpajjati. Evameva cakkhupetaṃ visamajjhāsayaṃ, maṭṭhāsu suvaṇṇabhittiādīsu nābhiramati, oloketumpi na icchati, rūpacittapupphalatādivicittesuyeva pana abhiramati. Tādisesupi ṭhānesu cakkhumhi appahonte mukhampi vivaritvā oloketukāmo hoti.