{๖๑๘} เตน สมเยนาติ เภสชฺชสิกฺขาปทํ ฯ ตตฺถ อตฺโถ ภนฺเตติ ราชา ภิกฺขู อุยฺยุตฺตปฺปยุตฺเต เถรสฺส เลณตฺถาย ปพฺภารํ โสเธนฺเต ทิสฺวา อารามิกํ ทาตุกาโม ปุจฺฉิ ฯ {๖๑๙-๖๒๑} ปาฏิเยกฺโกติ วิสุํ เอโก ฯ มาลากิเตติ กตมาเล มาลธาเร กุสุมมาลาปฏิมณฺฑิเตติ อตฺโถ ฯ ติณณฺฑูปกนฺติ ติณฺจุมฺพิฏกํ ฯ ปฏิมุญฺจีติ ฐเปสิ ฯ สา อโหสิ สุวณฺณมาลาติ ทาริกาย สีเส ฐปิตมตฺตาเยว เถรสฺส อธิฏฺฐานวเสน สุวณฺณปทุมมาลา อโหสิ ฯ ตญฺหิ ติณณฺฑูปกํ สีเส ฐปิตมตฺตเมว สุวณฺณมาลา โหตูติ เถโร อธิฏฺฐาสิ ฯ ทุติยมฺปิ โข ฯเปฯ อุปสงฺกมีติ ทุติยทิวเสเยว อุปสงฺกมิ ฯ สุวณฺณนฺติ อธิมุจฺจีติ โสวณฺณมโย โหตูติ อธิฏฺฐาสิ ฯ ปญฺจนฺนํ เภสชฺชานนฺติ สปฺปิอาทีนํ ฯ พาหุลฺลิกาติ ปจฺจยพาหุลฺลิกตาย ปฏิปนฺนา ฯ โกลุมฺเพปิ ฆเฏปีติ เอตฺถ โกลุมฺพา นาม มหามุขปาฏิโย วุจฺจนฺติ ฯ โอลีนวิลีนานีติ เหฏฺฐา จ อุภโต ปสฺเสสุ จ คลิตานิ ฯ โอกิณฺณวิกิณฺณาติ สปฺปิอาทีนํ คนฺเธน ภูมึ ขนนฺเตหิ โอกิณฺณา ภิตฺติโย จ ขนนฺเตหิ อุปริ สญฺจรนฺเตหิ จ วิกิณฺณา ฯ อนฺโตโกฏฺฐาคาริกาติ อพฺภนฺตเร สํวิหิตโกฏฺฐาคารา ฯ

{๖๒๒} ปฏิสายนียานีติ ปฏิสายิตพฺพานิ ฯ ปริภุญฺชิตพฺพานีติ อตฺโถ ฯ เภสชฺชานีติ เภสชฺชกิจฺจํ กโรนฺตุ วา มา วา เอวํ ลทฺธโวหารานิ ฯ โคสปฺปีติ อาทีหิ โลเก ปากฏํ ทสฺเสตฺวา เยสํ มํสํ กปฺปตีติ อิมินา อญฺเญสํปิ มิคโรหิตสสาทีนํ สปฺปึ สงฺคเหตฺวา ทสฺเสติ ฯ เยสํ หิ ขีรํ อตฺถิ สปฺปิปิ เตสํ อตฺถิเยว ฯ ตํ ปน สุลภํ วา โหตุ ทุลฺลภํ วา อสมฺโมหตฺถํ วุตฺตํ ฯ เอวํ นวนีตํปิ ฯ สนฺนิธิการกํ ปริภุญฺชิตพฺพานีติ สนฺนิธึ กตฺวา นิทหิตฺวา ปริภุญฺชิตพฺพานิ ฯ กถํ ปาลิยา อาคตสปฺปิอาทีสุ สปฺปิ ตาว ปุเรภตฺตํ ปฏิคฺคหิตํ ตทหุปุเรภตฺตํ สามิสมฺปิ นิรามิสมฺปิ ปริภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ ฯ ปจฺฉาภตฺตโต ปฏฺฐาย สตฺตาหํ นิรามิสํ ปริภุญฺชิตพฺพํ ฯ สตฺตาหาติกฺกเมปิ สเจ เอกภาชเน ฐปิตํ เอกํ นิสฺสคฺคิยํ ฯ สเจ พหูสุ วตฺถุคณนาย นิสฺสคฺคิยานิ ฯ ปจฺฉาภตฺตํ ปฏิคฺคหิตํ สตฺตาหํ นิรามิสเมว วฏฺฏติ ฯ ปุเรกภตฺตํ วา ปจฺฉาภตฺตํ วา อุคฺคหิตกํ กตฺวา นิกฺขิตฺตํ อชฺโฌหริตุํ น วฏฺฏติ ฯ อพฺภญฺชนาทีสุ อุปเนตพฺพํ ฯ สตฺตาหาติกฺกเมปิ อนาปตฺติ อนชฺโฌหรณียตํ อาปนฺนตฺตา ฯ ปฏิสายนียานีติ หิ วุตฺตํ ฯ สเจ อนุปสมฺปนฺโน ปุเรภตฺตํ ปฏิคฺคหิตนวนีเตน สปฺปึ กตฺวา เทติ ปุเรภตฺตํ สามิสํ วฏฺฏติ ฯ สเจ สยํ กโรติ สตฺตาหํปิ นิรามิสเมว วฏฺฏติ ฯ ปจฺฉาภตฺตํ ปฏิคฺคหิตนวนีเตน ปน เยนเกนจิ กตสปฺปิ สตฺตาหํปิ นิรามิสเมว วฏฺฏติ ฯ อุคฺคหิตเกน กเต ปุพฺเพ วุตฺตสุทฺธสปฺปินเยเนว วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ ฯ ปุเรภตฺตํ ปฏิคฺคหิตขีเรน วา ทธินา วา ตกสปฺปิ อนุปสมฺปนฺเนน กตํ สามิสํปิ ตทหุปุเรภตฺตํ วฏฺฏติ ฯ สยํ กตํ นิรามิสเมว วฏฺฏติ ปจฺฉาภตฺตํ น วฏฺฏติ ฯ นวนีตํ ตาเปนฺตสฺส หิ สามปาโก น โหติ ฯ สามปกฺเกน ปน เตน สทฺธึ อามิสํ น วฏฺฏติ ฯ ปจฺฉาภตฺตโต ปฏฺฐาย น วฏฺฏติเยว ฯ สตฺตาหาติกฺกเมปิ อนาปตฺติ สวตฺถุกสฺส ปฏิคฺคหิตตฺตา ฯ ตานิ ปฏิคฺคเหตฺวาติ หิ วุตฺตํ ฯ ปจฺฉาภตฺตํ ปฏิคฺคหิเตหิ กตํ ปน อพฺภญฺชนาทีสุ อุปเนตพฺพํ ฯ ปุเรภตฺตํปิ อุคฺคหิตเกหิ กตํ ฯ อุภเยสํปิ สตฺตาหาติกฺกเม อนาปตฺติ ฯ เอเสว นโย อกปฺปิยมํสสปฺปิมฺหิ ฯ อยํ ปน วิเสโส ฯ ยตฺถ ปาลิยํ อาคตนวนีตสปฺปินา นิสฺสคฺคิยํ ตตฺถ อิมินา ทุกฺกฏํ ฯ อนฺธกฏฺฐกถายํ การณปฏิรูปกํ กตฺวา มนุสฺสสปฺปิญฺจ นวนีตญฺจ ปฏิกฺขิตฺตํ ฯ ตํ ทุปฺปฏิกฺขิตฺตํ สพฺพอฏฺฐกถาสุ อนุญฺญาตตฺตา ฯ ปรโต จสฺส วินิจฺฉโยปิ อาคมิสฺสติ ฯ ปาลิยํ อาคตนวนีตํปิ ปุเรภตฺตํ ปฏิคฺคหิตํ ตทหุปุเรภตฺตํ สามิสํปิ วฏฺฏติ ปจฺฉาภตฺตโต ปฏฺฐาย นิรามิสเมว ฯ สตฺตาหาติกฺกเม นานาภาชเนสุ ฐปิเต ภาชนคณนาย เอกภาชเนปิ อมิสฺเสตฺวา ปิณฺฑปิณฺฑวเสน ฐปิเต ปิณฺฑคณนาย นิสฺสคฺคิยานิ ฯ ปจฺฉาภตฺตํ ปฏิคฺคหิตํ สปฺปินเยเนว เวทิตพฺพํ ฯ เอตฺถ ปน ทธิคุฬิกาโยปิ ตกฺกวินฺทูนิปิ โหนฺติ ตสฺมา โธตํ วฏฺฏิสฺสตีติ อุปฑฺฒตฺเถรา อาหํสุ ฯ มหาสีวตฺเถโร ปน ภควตา อนุญฺญาตกาลโต ปฏฐาย ตกฺกโต อุทฺธฏมตฺตเมว ขาทึสูติ อาห ฯ ตสฺมา นวนีตํ ปริภุญฺชนฺเตน โธวิตฺวา ทธิตกฺกมกฺขิกากิปีลิกาทีนิ อปเนตฺวา ปริภุญฺชิตพฺพํ ฯ ปจิตฺวา สปฺปึ กตฺวา ปริภุญฺชิตุกาเมน อโธตํปิ ปจิตุํ วฏฺฏติ ฯ ยํ ตตฺถ ทธิคตํ วา ตกฺกคตํ วา ตํ ขยํ คมิสฺสติ ฯ เอตฺตาวตา หิ สวตฺถุกปฏิคฺคหิตํ นาม น โหตีติ อยเมตฺถ อธิปฺปาโย ฯ อามิเสน สทฺธึ ปกฺกตฺตา ปน ตสฺมึปิ กุกฺกุจฺจายนฺติ กุกฺกุจฺจกา ฯ อิทานิ อุคฺคหิตฺวา ฐปิตนวนีเต จ ปุเรภตฺตํ ขีรทธีนิ ปฏิคฺคเหตฺวา กตนวนีเต จ ปจฺฉาภตฺตํ ตานิ ปฏิคฺคเหตฺวา กตนวนีเต จ อุคฺคหิตเกหิ กตนวนีเต จ อกปฺปิยมํสนวนีเต จ สพฺโพ อาปตฺตานาปตฺติปริโภคา-