เรื่องพระฉัพพัคคีย์ พระบัญญัติ

{๑๘๑} สตฺตมสิกฺขาปเท ฯ ปจฺฉา คจฺฉนฺตีนํ โจรา อจฺฉินฺทึสูติ ปจฺฉา คจฺฉนฺตีนํ ปตฺตจีวรํ โจรา หรึสุ ฯ ทูเสสุนฺติ ตา ภิกฺขุนิโย ทูสยึสุ สีลวินาสํ ปาปยึสูติ อตฺโถ ฯ {๑๘๒-๑๘๓} สํวิธายาติ สํวิทหิตฺวา คมนกาเล สํเกตํ กตฺวาติ อตฺโถ ฯ กุกฺกุฏสมฺปาเทติ เอตฺถ ยสฺมา คามา นิกฺขมิตฺวา กุกฺกุโฏ ปทสาว อญฺญํ คามํ คจฺฉติ อยํ กุกกุฏสมฺปาโทติ วุจฺจติ ฯ ตตฺรายํ วจนตฺโถ ฯ สมฺปทนฺติ เอตฺถาติ สมฺปาโท ฯ เก สมฺปทนฺติ ฯ กุกฺกุฏา ฯ กุกฺกุฏานํ สมฺปาโท กุกฺกุฏสมฺปาโท ฯ อถวา สมฺปาโทติ คมนํ ฯ กุกฺกุฏานํ สมฺปาโท เอตฺถ อตฺถีติ กุกฺกุฏสมฺปาโท ฯ กุกฺกุฏสมฺปาเต อิติปิ ปาโฐ ฯ ตตฺถ ยสฺส คามสฺส เคหจฺฉทนปิฏฺฐิโต กุกฺกุโฏ อุปฺปติตฺวา อญฺญสฺส เคหจฺฉทนปิฏฺฐิยํ สมฺปตติ อยํ กุกฺกุฏสมฺปาโทติ วุจฺจติ ฯ วจนตฺโถ ปเนตฺถ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ ฯ ทฺวิธา วุตฺตปฺปกาโรปิ เจส คาโม อจฺจาสนฺโน โหติ อุปจาโร น ลพฺภติ ฯ ยสฺมึ ปน คาเม ปจฺจูสสมเย วสนฺตสฺส กุกฺกุฏสฺส สทฺโท อนนฺตเร คาเม สุยฺยติ ตาทิเสหิ คาเมหิ สํปุณฺณรฏฺเฐ คามนฺตเร คามนฺตเร ปาจิตฺติยนฺติ อฏฺฐกถายํ วุตฺตํ ฯ กิญฺจาปิ วุตฺตํ คามนฺตเร คามนฺตเร อาปตฺติ ปาจิตฺติยสฺสาติ วจนโต ปน สเจปิ รตนมตฺตนฺตโร คาโม โหติ โย ตสฺส มนุสฺเสหิ ฐปิตอุปจาโร ตํ โอกฺกมนฺตสฺส อาปตฺติเยว ฯ ตํ ปาลิยา น สเมติ ฯ สเจ อาสนฺนาภาเวน ตถา ลทฺธโวหารโต เอวรูโปปิ คาโม อาสนฺนภาเวน กุกฺกุฏสํปาโทติ วา น กุกฺกุฏสํปาโทติ วา โวหารํ ลภติ ตสฺมา ตํ น สเมตีติ ฯ อิตเรสุ ปน เอตสฺส อุปจารํ อติกฺกมิตฺวา อญฺญสฺส อุปจาโรกฺกมนเมว น ปญฺญายติ ฯ ตสฺมา อาปตฺติโรปนฏฺฐานํเยว น ทิสฺสติ ฯ ตตฺรายํ อาปตฺติวินิจฺฉโย ฯ สํวิทหนกาเล หิ สเจ อุโภปิ ภิกฺขุนีอุปสฺสเย วา อนฺตราราเม วา อาสนสาลาย วา ติตฺถิยเสยฺยาย วา ฐตฺวา สํวิทหนฺติ อนาปตฺติ ฯ กปฺปิยภูมิ กิรายํ ฯ ตสฺมา เอตฺถ สํวิทหนปจฺจยา ทุกฺกฏาปตฺตึ น วทนฺติ ฯ คจฺฉนฺตสฺส ยถาวตฺถุกเมว ฯ สเจ ปน อนฺโตคาเม ภิกฺขุนีอุปสฺสยทฺวาเร รถิกาย อญฺเญสุ วา จตุกฺกสีฆาฏกหตฺถิสาลาทีสุ สํวิทหนฺติ ภิกฺขุโน อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส ฯ เอวํ สํวิทหิตฺวา คามโต นิกฺขมนฺติ ฯ นิกฺขมเน อนาปตฺติ ฯ อนนฺตรคามสฺส อุปจาโรกฺกมเน ปน ภิกฺขุโน ปาจิตฺติยํ ฯ ตตฺราปิ ปฐมปาเท ทุกฺกฏํ ทุติยปาเท ปาจิตฺติยนฺติ มหาปจฺจริยํ วุตฺตํ ฯ คามโต นิกฺขมิตฺวา ปน ยาว อนนฺตรคามสฺส อุปจารํ น โอกฺกมนฺติ เอตฺถนฺตเร สํวิทหิเตปิ ภิกฺขุโน ทุกฺกฏํ ฯ อนนฺตรคามสฺส อุปจาโรกฺกมเน ปุริมนเยเนว อนาปตฺติ ฯ สเจ ทูรตรํ คนฺตุกามา โหนฺติ คามูปจารคณนาย โอกฺกมเน โอกฺกมเน อาปตฺติ ฯ ตสฺส ตสฺส ปน คามสฺส อติกฺกมเน อนาปตฺติ ฯ สเจ ปน ภิกฺขุนี อสุกํ นาม คามํ คมิสฺสามีติ อุปสฺสยโต นิกฺขมติ ภิกฺขุปิ ตเมว คามํ สนฺธาย อสุกํ คามํ คมิสฺสามีติ วิหารโต นิกฺขมติ อถ เทฺวปิ คามทฺวาเร สมาคนฺตฺวา ตุมฺเห กุหึ คจฺฉถ อสุกํ คามนฺนาม ตุมฺเห กุหินฺติ มยํปิ ตตฺเถวาติ วตฺวา เอหิ ทานิ คจฺฉามาติ สํวิธาย คจฺฉนฺติ อนาปตฺติ ฯ กสฺมา ฯ ปุพฺพเมว คมิสฺสามีติ นิกฺขนฺตตฺตาติ มหาปจฺจริยํ วุตฺตํ ฯ ตํ เนว ปาลิยา น เสสอฏฺฐกถาย สเมติ ฯ

เล่มที่ ๒ มหาวิภังค์ ภาค ๒๑๔๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องพระฉัพพัคคีย์ พระบัญญัติ”