อลฺลสิงฺคเวราทีสุปิ เอเสว นโย ฯ สเจ ปน กปฺปิยํ การาเปตฺวา สีตเล ปเทเส ฐปิตสฺส มูลํ สญฺชายติ อุปริภาเค ฉินฺทิตุํ วฏฺฏติ ฯ สเจ องฺกุโร ชายติ เหฏฺฐาภาเค ฉินฺทิตุํ วฏฺฏติ ฯ มูเล จ นีลงฺกุเร จ ชาเต ฉินฺทิตุํ น วฏฺฏติ ฯ

ฉินฺทติ วา เฉทาเปติ วาติ อนฺตมโส สมฺมชฺชนีสลากายปิ ติณานิ ฉินฺทิสฺสามีติ ภูมึ สมฺมชฺชนฺโต สยํ วา ฉินฺทติ อญฺเญน วา เฉทาเปติ ฯ ภินฺทติ วา ภินฺทาเปติ วาติ อนฺตมโส จงฺกมนฺโตปิ ฉิชฺชนกํ ฉิชฺชตุ ภิชฺชนกํ ภิชฺชตุ จงฺกมิตฏฺฐานํ ทสฺเสสฺสามีติ สญฺจิจฺจ ปาเทหิ อกฺกมนฺโต ติณวลฺลีอาทีนิ สยํ วา ภินฺทติ อญฺเญน วา เภทาเปติ ฯ สเจปิ ติณํ วา ลตํ วา คณฺฐึ กโรนฺตสฺส ภิชฺชติ คณฺฐิมฺปิ กาตุํ น วฏฺฏติ ฯ ตาลรุกฺขาทีสุ ปน โจรานํ อนารุหณตฺถาย ทารุมกฺกฏกํ อาโกฏฺเฏนฺติ กณฺฏเก พนฺธนฺติ ฯ ภิกฺขุสฺส เอวํ กาตุํ น วฏฺฏติ ฯ สเจ ปน ทารุมกฺกฏโก รุกฺเข อลฺลีนมตฺโตว โหติ รุกฺขํ น ปีเฬติ วฏฺฏติ ฯ รุกฺขํ ฉินฺท ลตํ ฉินฺท กณฺฑํ วา มูลํ วา อุปฺปาเฏหีติ วตฺตุํปิ วฏฺฏติ อนิยามิตตฺตา ฯ นิยาเมตฺวา ปน อิมํ รุกฺขํ ฉินฺทาหีติอาทึ วตฺตุํ น วฏฺฏติ ฯ นามํ คณฺหิตฺวาปิ อมฺพรุกฺขํ จตูรสฺสวลฺลึ อาลุวกณฺฑํ มุญชติณํ อสุกรุกฺขจฺฉลฺลึ ฉินฺท ภินฺท อุปฺปาเฏหีติอาทิวจนํปิ อนิยามิตเมว โหติ ฯ อิมํ อมฺพรุกฺขนฺติ อาทิวจนเมว หิ นิยามิตํ นาม ตํ น วฏฺฏติ ฯ ปจติ วา ปจาเปติ วาติ อนฺตมโส ปตฺตมฺปิ ปจิตุกาโม ติณาทีนํ อุปริ สญฺจิจฺจ อคฺคึ กโรนฺโต สยํ วา ปจติ อญฺเญน วา ปจาเปตีติ สพฺพํ ปฐวีขนนสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ ฯ อนิยาเมตฺวา ปน มุคฺเค ปจ มาเส ปจาติอาทึ วตฺตุํ วฏฺฏติ ฯ อิเม มุคฺเค ปจ อิเม มาเส ปจาติ เอวํ วตฺตุํ น วฏฺฏติ ฯ อนาปตฺติ อิมํ ชานาติ อาทีสุ อิมํ มูลเภสชฺชํ ชาน อิมํ มูลํ วา ปณฺณํ วา เทหิ อิมํ รุกฺขํ วา ลตํ วา อาหร อิมินา ปุปฺเผน วา ผเลน วา ปณฺเณน วา อตฺโถ อิมํ รุกฺขํ วา ลตํ วา ผลํ วา กปฺปิยํ กโรหีติ เอวมตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ ฯ เอตฺตาวตา ภูตคามปริโมจนํ กตํ โหติ ฯ ปริภุญฺชนฺเตน ปน พีชคามปริโมจนตฺถํ ปุนปิ กปฺปิยํ กาเรตพฺพํ ฯ

กปฺปิยกรณญฺเจตฺถ อิมินา สุตฺตานุสาเรน เวทิตพฺพํ อนุชานามิ ภิกฺขเว ปญฺจหิ สมณกปฺเปหิ ผลํ ปริภุญฺชิตุํ อคฺคิปริจิตํ สตฺถปริจิตํ นขปริจิตํ อพีชํ นิพฺพฏฺฏพีชเมว ปญฺจมนฺติ ๑- ฯ ตตฺถ อคฺคิปริจิตนฺติ อคฺคินา ปริจิตํ อภิภูตํ ทฑฺฒํ ผุฏฺฐนฺติ อตฺโถ ฯ สตฺถปริจิตนฺติ สตฺเถน ปริจิตํ อภิภูตํ ฉินฺนํ วิทฺธํ วาติ อตฺโถ ฯ เอเสว นโย นขปริจิเต ฯ อพีชนิพฺพฏฺฏพีชานิ สยเมว กปฺปิยานิ ฯ อคฺคินา กปฺปิยํ กโรนฺเตน กฏฺฐคฺคิโคมยคฺคิอาทีสุ เยนเกนจิ อนฺตมโส โลหขณฺเฑนปิ อาทิตฺเตน กปฺปิยํ กาตพฺพํ ฯ ตญฺจโข เอกเทสํ ผุสนฺเตน กปฺปิยนฺติ วตฺวาว กาตพฺพํ ฯ สตฺเถน กโรนฺเตน ยสฺส กสฺสจิ โลหมยสตฺถสฺส อนฺตมโส สูจินขจฺเฉทนาทีนํปิ ตุณฺเฑน วา ธาราย วา เฉทํ วา เภทํ วา ทสฺเสนฺเตน