ปริเวสนาย เอโก เอเกน หตฺเถน โอทนปจฺฉึ เอเกน กฏจฺฉุํ คเหตฺวา ภิกฺขู ปริวิสติ ฯ ตตฺร เจ อญฺโญ อาคนฺตฺวา อหํ ปจฺฉึ ธาเรสฺสามิ ตฺวํ โอทนํ เทหีติ วตฺวา คหิตมตฺตเมว กโรติ ปริเวสโกเอว ปน ตํ โอทนปจฺฉึ ธาเรติ ตสฺมา สา อภิหฏาว โหติ ฯ ตโต ทาตุกามตาย คณฺหนฺตํ ปฏิกฺขิปนฺตสฺส ปวารณา โหติ ฯ สเจ ปน ปริเวสเกน ผุฏฺฐมตฺตาว โหติ อิตโรว นํ ธาเรติ ตโต ทาตุกามตาย คณฺหนฺตํ ปฏิกฺขิปนฺตสฺส ปวารณา น โหติ ฯ กฏจฺฉุนา อุทฺธนมตฺเต ปน โหติ ฯ กฏจฺฉุอภิหาโรเยว หิ ตสฺส อภิหาโร ฯ ทฺวินฺนํ สมภาเรปิ ปฏิกฺขิปนฺโต ปวาเรติเยวาติ มหาปจฺจริยํ วุตฺตํ ฯ อนนฺตรสฺส ภิกฺขุโน ภตฺเต ทียมาเน อิตโร ปตฺตํ หตฺเถหิ ปิทหติ ปวารณา นตฺถิ ฯ กสฺมา ฯ อญฺญสฺส อภิหเฏ ปฏิกฺขิตตฺตา ฯ ปฏิกฺเขโป ปญฺญายตีติ เอตฺถ วาจาย อภิหฏํ ปฏิกฺขิปโต ปวารณา นตฺถิ กาเยน อภิหฏํ ปน กาเยน วา วาจาย วา ปฏิกฺขิปนฺตสฺส ปวารณา โหตีติ เวทิตพฺโพ ฯ ตตฺถ กาเยน ปฏิกฺเขโป นาม องฺคุลึ วา หตฺถํ วา มจฺฉิกวีชนึ วา จีวรกณฺณํ วา จาเลติ ภมุกาย วา อาการํ กโรติ กุทฺโธ วา โอโลเกติ ฯ วาจาย ปฏิกฺเขโป นาม อลนฺติ วา น คณฺหามีติ วา มา อากีราติ วา อปคจฺฉาติ วา วทติ ฯ เอวํ เยน เกนจิ อากาเรน กาเยน วา วาจาย วา ปฏิกฺขิตฺเต ปวารณา โหติ ฯ เอโก อภิหเฏ ภตฺเต ปวารณาย ภีโต หตฺเถ อปเนตฺวา ปุนปฺปุนํ ปตฺเต โอทนํ อากีรนฺตํ อากีรากีร โกฏฺเฏตฺวา โกฏฺเฏตฺวา ปูเรหีติ วทติ เอตฺถ กถนฺติ ฯ มหาสุมตฺเถโร ตาว อนากีรณตฺถาย วุตฺตตฺตา ปวารณา โหตีติ อาห ฯ มหาปทุมตฺเถโร ปน อากีร ปูเรหีติ วทนฺตสฺส นาม กสฺสจิ ปวารณา อตฺถีติ วตฺวา น ปวาเรตีติ อาห ฯ อปโร ภตฺตํ อภิหรนฺตํ ภิกฺขุํ สลฺลกฺเขตฺวา กึ อาวุโส อิโตปิ กิญฺจิ คณฺหิสฺสสิ ทมฺมิ เต กิญฺจีติ อาห ฯ ตตฺราปิ เอวํ นาคมิสฺสตีติ วุตฺตตฺตา ปวารณา โหตีติ มหาสุมตฺเถโร อาห ฯ มหาปทุมตฺเถโร ปน คณฺหิสฺสสีติ วทนฺตสฺส นาม กสฺสจิ ปวารณา อตฺถีติ วตฺวา น ปวาเรตีติ อาห ฯ เอโก สมํสกรสํ อภิหริตฺวา รสํ คณฺหาถาติ วทติ ฯ ตํ สุตฺวา ปฏิกฺขิปโต ปวารณา นตฺถิ ฯ มจฺฉรสํ มํสรสนฺติ วุตฺเต ปฏิกฺขิปโต โหติ ฯ อิทํ คณฺหาถาติ วุตฺเตปิ โหติเยว ฯ มํสํ วิสุํ กตฺวา มํสรสํ คณฺหาถาติ วทติ ฯ ตตฺถ เจ สาสปมตฺตํปิ มํสขณฺฑํ อตฺถิ ตํ ปฏิกฺขิปโต ปวารณา โหติ ฯ สเจ ปน ปริสฺสาวิโต โหติ วฏฺฏตีติ ฯ อภยตฺเถโร อาห มํสรเสน อาปุจฺฉนฺตํ มหาเถโร มุหุตฺตํ อาคเมหีติ วตฺวา ถาลกํ อาวุโส อาหราติ อาห เอตฺถ กถนฺติ ฯ มหาสุมตฺเถโร ตาว อภิหารกสฺส คมนํ อุปจฺฉินฺนํ ตสฺมา ปวาเรตีติ อาห ฯ มหาปทุมตฺเถโร ปน อยํ กุหึ คจฺฉติ กีทิสํ เอตสฺส คมนํ คณฺหนฺตสฺสาปิ นาม ปวารณา อตฺถีติ วตฺวา น ปวาเรตีติ อาห ฯ กลีรปนสาทีหิ มิสฺเสตฺวา มจฺฉมํสํ ปจนฺติ ฯ ตํ คเหตฺวา กลีรสูปํ คณฺหาถ ปนสพฺยญฺชนํ คณฺหาถาติ วทนฺติ ฯ เอตํปิ น ปวาเรติ ฯ กสฺมา ฯ อปฺปวารณารหสฺส นาเมน วุตฺตตฺตา ฯ สเจ ปน มจฺฉสูปํ มํสสูปนฺติ วา อิทํ คณฺหาถาติ วา วทนฺติ ปวาเรติ ฯ มํสกรมฺพโก นาม โหติ ตํ ทาตุกาโมปิ กรมฺพกํ คณฺหาถาติ วทติ วฏฺฏติ น ปวาเรติ ฯ มํสกรมฺพกนฺติ วา อิทนฺติ วา วุตฺเต ปน ปวาเรติ ฯ เอเสว นโย สพฺเพสุ มจฺฉมํสมิสฺสเกสุ ฯ โย ปน นิมนฺตเน ภุญฺชมาโน มํสํ อภิหฏํ อุทฺทิสฺส กตนฺติ มญฺญมาโน ปฏิกฺขิปติ ปวาริโตว โหตีติ มหาปจฺจริยํ วุตฺตํ ฯ มิสฺสกกถา ปน กุรุนฺทิยํ สุฏฺฐุ วุตฺตา ฯ เอวํ หิ ตตฺถ วุตฺตํ ปิณฺฑปาตจาริโก ภิกฺขุ ภตฺตมิสฺสกํ ยาคุํ อาหริตฺวา ยาคุํ คณฺหาถาติ วทติ น ปวาเรติ ฯ ภตฺตํ คณฺหาถาติ วุตฺเต ปวาเรติ ฯ กสฺมา ฯ เยนาปุจฺฉิโต ตสฺส อตฺถิตาย ฯ อยเมตฺถ อธิปฺปาโย ฯ ยาคุมิสฺสกํ คณฺหาถาติ วทติ ฯ ตตฺร เจ ยาคุ พหุตรา วา โหติ สมสมา วา น ปวาเรติ ฯ ยาคุ มนฺทา ภตฺตํ พหุตรํ ปวาเรติ ฯ อิทํ จ สพฺพฏฺฐกถาสุ วุตฺตตฺตา น สกฺกา ปฏิกฺขิปิตุํ การณํ ปเนตฺถ ทุทฺทสํ ฯ ภตฺตมิสฺสกํ คณฺหาถาติ วทติ ฯ ภตฺตํ พหุตรํ วา สมํ วา อปฺปตรํ วา โหติ ปวาเรติเยว ฯ ภตฺตํ วา ยาคุํ วา อนามสิตฺวา มิสฺสกํ คณฺหาถาติ วทติ ฯ ตตฺร เจ ภตฺตํ พหุตรํ วา สมกํ วา โหติ ปวาเรติ อปฺปตรํ น ปวาเรติ ฯ อิทํ จ กรมฺพเกน น สมาเนตพฺพํ ฯ กรมฺพโก หิ มํสมิสฺสโกปิ โหติ อมํสมิสฺสโกปิ ตสฺมา กรมฺพกนฺติ วุตฺเต ปวารณา นตฺถิ ฯ อิทํ ปน ภตฺตมิสฺสกเมว ฯ เอตฺถ วุตฺตนเยเนว ปวารณา โหติ ฯ พหุรเส ภตฺเต รสํ พหุขีเร ขีรํ พหุสปฺปิมฺหิ จ ปายาเส สปฺปึ คณฺหาถาติ วิสุํ กตฺวา เทติ ฯ ตํ ปฏิกฺขิปโต ปวารณา นตฺถิ ฯ โย ปน คจฺฉนฺโต ปวาเรติ โส คจฺฉนฺโตว ภุญฺชิตุํ ลภติ ฯ กทฺทมํ วา อุทกํ วา ปตฺวา ฐิเตน อติริตฺตํ กาเรตพฺพํ ฯ สเจ อนฺตรา นที ปูรา โหติ นทีตีเร คุมฺพํ อนุปริยายนฺเตน ภุญฺชิตพฺพํ ฯ อถ นาวา วา เสตุ วา อตฺถิ ตํ อภิรุหิตฺวาปิ จงฺกมนฺเตเนว ภุญฺชิตพฺพํ ฯ คมนํ น อุปจฺฉินฺทิตพฺพํ ฯ ยาเน วา หตฺถิอสฺสปิฏฺเฐ วา จนฺทมณฺฑเล วา สุริยมณฺฑเล วา นิสีทิตฺวา ปวาริเตน ยาว มชฺฌนฺติกํ ตาว เตสุ คจฺฉนฺเตสุปิ นิสินฺเนเนว ภุญฺชิตพฺพํ ฯ โย ฐิโต ปวาเรติ ฐิเตเนว โย นิสินฺโน นิสินฺเนเนว ภุญฺชิตพฺพํ ฯ ตํ อิริยาปถํ โกเปนฺเตน อติริตฺตํ กาเรตพฺพํ ฯ โย อุกฺกุฏิโก นิสีทิตฺวา ปวาเรติ เตน อุกฺกุฏิเกเนว ภุญฺชิตพฺพํ ฯ ตสฺส ปน เหฏฺฐา ปลาสปีฐํ วา กิญฺจิ วา นิสีทนกํ ทาตพฺพํ ฯ ปีฐเก นิสีทิตฺวา ปวาริเตน อาสนํ อจาเลตฺวาว จตสฺโส ทิสา ปริวตฺตนฺเตน ภุญฺชิตุํ ลพฺภติ ฯ มญฺเจ นิสีทิตฺวา ปวาริเตน อิโต วา เอโต วา สํสริตุํ น ลพฺภติ ฯ สเจ ปน นํ สห มญฺเจน อุกฺขิปิตฺวา อญฺญตฺร เนนฺติ วฏฺฏติ ฯ นิปชฺชิตฺวา ปวาริเตน นิปนฺเนเนว ภุญฺชิตพฺพํ ฯ ปริวตฺตนฺเตน เยน ปสฺเสน นิปนฺโน ตสฺส ฐานํ นาติกฺกเมตพฺพํ ฯ

เล่มที่ ๒ มหาวิภังค์ ภาค ๒๑๖๔

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องภิกษุหลายรูป พระบัญญัติเรื่องอาหารเดน พระอนุบัญญัติ”