ตตฺถ ชาตเก ปน ปทุมินีปณฺเณ วา กึสุกปณฺณาทิมฺหิ วา น วฏฺฏติ ฯ น หิ ตํ กายปฏิพทฺธสงฺขฺยํ คจฺฉติ ฯ ยถา จ ตตฺถ ชาตเก เอวํ ขาณุเก พนฺธิตฺวา ฐปิตมญฺจาทิมฺหิ อสํหาริเม ผลเก วา ปาสาเณ วา น รุหติเยว ฯ เตปิ หิ ตตฺถ ชาตเก สงฺเขปูปคา โหนฺติ ฯ ภูมิยํ อตฺถเตสุ สุขุเมสุ ตินฺติณิกาทิปณฺเณสุปิ ปฏิคฺคหณํ น รุหติ ฯ น หิ ตานิ สณฺฐาตุํ สมตฺถานีติ ฯ มหนฺเตสุ ปน ปทุมินีปณฺณาทีสุ รุหติ ฯ สเจ ตตฺถ หตฺถปาสํ อติกฺกมฺม ฐิโต ทีฆทณฺฑเกน อุฬุงฺเกน เทติ อาคนฺตฺวา เทหีติ วตฺตพฺโพ ฯ วจนํ อสฺสุตฺวา วา อนาทิยิตฺวา วา ปตฺเต อากีรติเยว ปุน ปฏิคฺคเหตพฺพํ ฯ ทูเร ฐตฺวา ภตฺตปิณฺฑํ ขิปนฺเตปิ เอเสว นโย ฯ สเจ ปตฺตตฺถวิกโต นีหริยมาเน ปตฺเต รชนจุณฺณานิ โหนฺติ สติ อุทเก โธวิตพฺโพ ฯ อสติ รชนจุณฺณํ ปุญฺฉิตฺวา ปฏิคฺคเหตฺวา วา ปิณฺฑาย จริตพฺพํ ฯ สเจ ปิณฺฑาย จรนฺตสฺส รชํ ๑- ปตติ ปฏิคฺคเหตฺวา ภิกฺขา คณฺหิตพฺพา ฯ อปฏิคฺคเหตฺวา

ตํ ปน ปุน ปฏิคฺคเหตฺวา ภุญฺชโต อนาปตฺติ ฯ สเจ ปน ปฏิคฺคเหตฺวา เทถาติ วุตฺเต วจนํ อสฺสุตฺวา วา อนาทิยิตฺวา วา ภิกฺขํ เทนฺติเยว วินยทุกฺกฏํ นตฺถิ ฯ ปุน ปฏิคฺคเหตฺวา อญฺญา ภิกฺขา ปฏิคฺคเหตพฺพา ฯ สเจ มหาวาโต ตโต ตโต รชํ ปาเตติ น สกฺกา โหติ ภิกฺขํ คเหตุํ อนุปสมฺปนฺนสฺส ทสฺสามีติ สุทฺธจิตฺเตน อาโภคํ กตฺวา คณฺหิตุํ วฏฺฏติ ฯ เอวํ ปิณฺฑาย จริตฺวา วิหารํ วา อาสนสาลํ วา คนฺตฺวา ตํ อนุปสมฺปนฺนสฺส ทตฺวา ปุน เตน ทินฺนํ วา ตสฺส วิสฺสาเสน วา ปฏิคฺคเหตฺวา ภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ ฯ สเจ ภิกฺขาจาเร สรชํ ปตฺตํ ภิกฺขุสฺส เทติ โส วตฺตพฺโพ อิมํ ปฏิคฺคเหตฺวา ภิกฺขํ วา คณฺเหยฺยาสิ ปริภุญฺเชยฺยาสิ วาติ ฯ เตน ตถา กาตพฺพํ ฯ สเจ รชํ อุปริ อุปฺปลวติ กญฺชิกํ ปวาเหตฺวา เสสํ ภุญฺชิตพฺพํ ฯ สเจ อนฺโต ปวิฏฺฐํ โหติ ปฏิคฺคเหตพฺพํ ฯ อนุปสมฺปนฺเน อสติ หตฺถโต อโมเจนฺเตเนว ยตฺถ อนุปสมฺปนฺโน อตฺถิ ตตฺถ เนตฺวา ปฏิคฺคเหตพฺพํ ฯ สุกฺขภตฺเต ปติตรชํ อปเนตฺวา ภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ ฯ สเจ ปน อติสุขุมํ โหติ อุปริภตฺเตน สทฺธึ อปเนตพฺพํ ปฏิคฺคเหตฺวา วา ภุญฺชิตพฺพํ ฯ ยาคุํ วา สูปํ วา ปุรโต ฐเปตฺวา อาลุเลนฺตานํ ภาชนโต ผุสตานิ อุคฺคนฺตฺวา ปตฺเต ปตนฺติ ปตฺโต ปฏิคฺคเหตพฺโพ ฯ อุฬุงฺเกน อาหริตฺวา เทนฺตานํ ปฐมตรํ อุฬุงฺกโต เถวา ปตฺเต ปตนฺติ สุปติตา อภิหฏตฺตา โทโส นตฺถิ ฯ สเจปิ จรุเกน ภตฺเต อากีริยมาเน จรุกโต มสิ วา ฉาริกา วา ปตติ อภิหฏตฺตา เนวตฺถิ โทโส ฯ อนนฺตรสฺส ภิกฺขุโน ทียมานํ ปตฺตโต อุปฺปติตฺวา อิตรสฺส ปตฺเต ปตติ สุปติตํ ปฏิคฺคหิตกเมว โหติ ฯ สเจ ชชฺฌริสากาทึ ผาเลตฺวา เอกสฺส ภิกฺขุโน เทนฺตานํ สากโต ผุสิตานิ อญฺญสฺส ปตฺเต ปตนฺติ ปตฺโต ปฏิคฺคเหตพฺโพ ฯ ยสฺส ปตฺตสฺส อุปริ ผาเลนฺติ ตสฺส ปตฺเต ปติเตสุ ทาตุกามตาย อภิหฏตฺตา โทโส นตฺถิ ฯ ปายาสสฺส ปูเรตฺวา ปตฺตํ เทนฺติ อุณฺหตฺตา เหฏฺฐา คเหตุํ น สกฺโกติ มุขวฏฺฏิยาปิ คเหตุํ วฏฺฏติเยว ฯ สเจ ตถาปิ น สกฺโกติ อาธารเกน คณฺหิตพฺโพ ฯ อาสนสาลายํ ปตฺตํ คเหตฺวา นิสินฺโน ภิกฺขุ นิทฺทํ โอกฺกมนฺโต โหติ ฯ โส เนว อาหริยมานํ น ทียมานํ ชานาติ อปฏิคฺคหิตกํ โหติ ฯ สเจ ปน อาโภคํ กตฺวา นิสินฺโน โหติ วฏฺฏติ ฯ สเจปิ โส หตฺเถน อาธารกํ มุญฺจิตฺวา ปาเทน ปีเฬตฺวา นิทฺทายติ วฏฺฏติเยว ฯ ปาเทน อาธารกํ อกฺกมิตฺวา ปฏิคฺคณฺหนฺตสฺส ปน ชาครนฺตสฺสาปิ อนาทรปฏิคฺคหณํ โหติ ตสฺมา น กาตพฺพํ ฯ เกจิ เอวํ อาธารเกน ปฏิคฺคหณํ กายปฏิพทฺธปฏิพทฺเธน ปฏิคฺคหณํ นาม โหติ ตสฺมา น วฏฺฏตีติ วทนฺติ ฯ ตํ วจนมตฺตเมว ฯ อตฺถโต ปน สพฺพเมตํ กายปฏิพทฺธเมว โหติ ฯ กายสํสคฺเคปิ เจส นโย ทสฺสิโต ฯ ยํปิ ภิกฺขุสฺส ทียมานํ ปตติ ตํปิ สามํ คเหตฺวา ปริภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ ฯ ตตฺรีทํ สุตฺตํ อนุชานามิ ภิกฺขเว ยํ ทียมานํ ปตติ ตํ สามํ คเหตฺวา ปริภุญฺชิตุํ ตํ กิสฺสเหตุ ปริจฺจตฺตํ ตํ ภิกฺขเว ทายเกหีติ ๑- ฯ อิทญฺจ ปน สุตฺตํ เนยฺยตฺถํ ตสฺมา เอวเมตฺถ อธิปฺปาโย เวทิตพฺโพ ฯ ยํ ทียมานํ ทายกสฺส หตฺถโต ปริคลิตฺวา สุทฺธาย วา ภูมิยา ปทุมินีปณฺณวตฺถกฏสารกาทีสุ วา ปตติ ตํ สามํ คเหตฺวา ปริภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ ฯ ยํ ปน สรชาย ภูมยา ปตติ ตํ รชํ ปุญฺฉิตฺวา วา โธวิตฺวา วา ปฏิคฺคเหตฺวา วา ปริภุญฺชิตพฺพํ ฯ สเจ ปน ปวฏฺฏนฺตํ อญฺญสฺส ภิกฺขุโน สนฺติกํ คจฺฉติ เตน อาหราเปตุํปิ วฏฺฏติ ฯ สเจ ตํ ภิกฺขุํ วทติ ตฺวํเยว ขาทาติ ตสฺสาปิ ขาทิตุํ วฏฺฏติ ฯ อนาณตฺเตน ปน เตน น คเหตพฺพํ ฯ อนาณตฺเตนาปิ อิตรสฺส ทสฺสามีติ คเหตุํ วฏฺฏตีติ กุรุนฺทิยํ วุตฺตํ ฯ กสฺมา ปเนตํ อิตรสฺส ภิกฺขุโน คเหตุํ น วฏฺฏตีติ ฯ ภควตา อนนุญฺญาตตฺตา ฯ ภควตา หิ สามํ คเหตฺวา ปริภุญฺชิตุนฺติ วทนฺเตน ยสฺเสว ตํ ทียมานํ ปตติ ตสฺส อปฺปฏิคฺคหิตกํปิ ตํ คเหตฺวา ปริโภโค อนุญฺญาโต ฯ ปริจฺจตฺตํ ตํ ภิกฺขเว ทายเกหีติ วจเนน ปเนตฺถ ปรสนฺตกาภาโว ทีปิโต ตสฺมา อญฺญสฺส สามํ คเหตฺวา ปริภุญฺชิตุํ น วฏฺฏติ ตสฺส ปน อาณตฺติยา วฏฺฏติ ฯ อยํ กิเรตฺถ อธิปฺปาโย ฯ ยสฺมา จ ตํ อปฏิคฺคหิตกตฺตา อนุญฺญาตํ ตสฺมา ยถาฐิตํเยว อนามสิตฺวา เกนจิ ปิทหิตฺวา ฐปิตํ ทุติยทิวเสปิ ปริภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ ฯ สนฺนิธิปจฺจยา อนาปตฺติ ฯ ปฏิคฺคเหตฺวา ปน ปริภุญฺชิตพฺพํ ฯ ตํทิวสํเยว หิ ตสฺส สามํ คเหตฺวา ปริโภโค อนุญฺญาโต น ตโต ปรนฺติ อยํปิ กิเรตฺถ อธิปฺปาโย ฯ อิทานิ

เล่มที่ ๒ มหาวิภังค์ ภาค ๒๑๘๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “เรื่องภิกษุรูปหนึ่ง พระบัญญัติ”