Kappiyakaraṇañcettha iminā suttānusārena veditabbaṃ anujānāmi bhikkhave pañcahi samaṇakappehi phalaṃ paribhuñjituṃ aggiparicitaṃ satthaparicitaṃ nakhaparicitaṃ abījaṃ nibbaṭṭabījameva pañcamanti 1-. Tattha aggiparicitanti agginā paricitaṃ abhibhūtaṃ daḍḍhaṃ phuṭṭhanti attho. Satthaparicitanti satthena paricitaṃ abhibhūtaṃ chinnaṃ viddhaṃ vāti attho. Eseva nayo nakhaparicite. Abījanibbaṭṭabījāni sayameva kappiyāni. Agginā kappiyaṃ karontena kaṭṭhaggigomayaggiādīsu yenakenaci antamaso lohakhaṇḍenapi ādittena kappiyaṃ kātabbaṃ. Tañcakho ekadesaṃ phusantena kappiyanti vatvāva kātabbaṃ. Satthena karontena yassa kassaci lohamayasatthassa antamaso sūcinakhacchedanādīnaṃpi tuṇḍena vā dhārāya vā chedaṃ vā bhedaṃ vā dassentena

Nakhena kappiyaṃ karontena pūtinakhena na kātabbaṃ. Manussānaṃ pana sīhabyagghadīpimakkaṭādīnaṃ sakuṇānañca nakhā tikkhiṇā honti tehi kātabbaṃ. Assamahisasūkaramigagorūpādīnaṃ khurā atikkhiṇā tehi na kātabbaṃ. Kataṃpi akataṃ hoti. Hatthinakhā pana khurā na honti tehi vaṭṭati. Yehi pana kātuṃ vaṭṭati tehi tattha jātakehipi uddharitvā gahitakehipi chedanaṃ vā bhedanaṃ vā dassentena kappiyanti vatvā kātabbaṃ. Tattha sacepi bījānaṃ pabbatamatto rāsi rukkhasahassaṃ vā chinditvā ekābaddhaṃ katvā ucchūnaṃ vā mahābhāro bandhitvā ṭhapito hoti ekasmiṃ bīje vā rukkhasākhāya vā ucchumhi vā kappiye kate sabbaṃ kataṃ hoti. Ucchūni ca dārūni ca ekato baddhāni honti. Ucchuṃ kappiyaṃ karissāmīti dāruṃ vijjhati vaṭṭatiyeva. Sace pana yāya rajjuyā vā valliyā vā baddhāni honti taṃ vijjhati na vaṭṭati. Ucchukhaṇḍānaṃ pacchiṃ pūretvā āharanti. Ekasmiṃ khaṇḍe kappiye kate sabbaṃ katameva hoti. Sace pana maricipakkādīhi missitvā bhattaṃ āharanti kappiyaṃ karohīti vutte sacepi bhattasitthe vijjhati vaṭṭatiyeva. Tilataṇḍulādīsupi eseva nayo. Yāguyā pakkhittāni pana ekābaddhāni hutvā na santiṭṭhanti. Tattha ekamekaṃ vijjhitvā kappiyaṃ kātabbameva. Kapiṭṭhaphalādīnaṃ anto miñjaṃ kaṭāhaṃ muñcitvā sañcarati. Bhindāpetvā kappiyaṃ

เล่มที่ ๒ มหาวิภังค์ ภาค ๒๑๑๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “สิกขาบทที่ ๑ เรื่องภิกษุชาวรัฐอาฬวี”