Evaṃ akatvā taṃ dasāhaṃ atikkāmayato nissaggiyaṃ pācittiyanti taṃ sattavidhaṃpi pattaṃ dasāhaparamaṃ kālaṃ atikkāmayato nissaggiyaṃ pācittiyaṃ. {607} Nissaggiyaṃ pattaṃ anissajjitvā paribhuñjatīti yāguṃ pivitvā dhote dukkaṭaṃ jajjakaṃ khāditvā bhattaṃ bhuñjitvā dhote dukkaṭanti evaṃ payoge payoge dukkaṭaṃ.

{608} Anāpatti antodasāhaṃ adhiṭṭheti vikappetīti ettha pana pamāṇayuttassāpi adhiṭṭhānavikappanūpagattaṃ evaṃ veditabbaṃ. Ayopatto pañcahi pākehi mattikāpatto dvīhi pākehi pakko adhiṭṭhānūpago. Ubhopi yaṃ mūlaṃ dātabbaṃ tasmiṃ dinneyeva sace ekopi pāko ūno hoti kākaṇikamattaṃpi vā mūlaṃ adinnaṃ na adhiṭṭhānūpagā. Sace pattassāmiko vadati yadā tumhākaṃ mūlaṃ bhavissati tadā dassatha adhiṭṭhahitvā paribhuñjathāti. Neva adhiṭṭhānūpago hoti. Pākassa hi ūnattā pattasaṅkhyaṃ na gacchati mūlassa sakalassa vā ekadesassa vā adinnattā sakabhāvaṃ na upeti aññasseva santako hoti tasmā pāke ca mūle ca niṭṭhiteyeva adhiṭṭhānūpago hoti. Yo adhiṭṭhānūpago sveva vikappanūpago. So hatthaṃ āgatopi anāgatopi adhiṭṭhātabbo vikappetabbo vā. Yadi hi pattakārako mūlaṃ labhitvā sayaṃ vā dātukāmo hutvā ahaṃ bhante tumhākaṃ pattaṃ katvā asukadivase nāma pacitvā ṭhapessāmīti vadati bhikkhu ca tena paricchinnadivasato dasāhaṃ atikkāmeti nissaggiyaṃ pācittiyaṃ. Sace pana pattakārako ahaṃ tumhākaṃ pattaṃ katvā pacitvā sāsanaṃ pesessāmīti vatvā tatheva karoti tena pesitabhikkhu pana tassa bhikkhuno na āroceti añño disvā vā sutvā vā tumhākaṃ bhante patto niṭṭhitoti āroceti etassa ārocanaṃ nappamāṇaṃ. Yadā pana tena pesitoyeva āroceti tassa vacanaṃ sutadivasato paṭṭhāya dasāhaṃ atikkāmayato nissaggiyaṃ Pācittiyaṃ. Sace pattakārako ahaṃ tumhākaṃ pattaṃ katvā pacitvā kassaci hatthe pahiṇissāmīti vatvā tatheva karoti pattaṃ gahetvā āgatabhikkhu pana attano pariveṇe ṭhapetvā tassa na āroceti añño koci bhaṇati api bhante adhunā āgato patto sundaroti kuhiṃ āvuso pattoti itthannāmassa hatthe pesitoti etassapi vacanaṃ nappamāṇaṃ. Yadā pana so bhikkhu pattaṃ deti laddhadivasato paṭṭhāya dasāhaṃ atikkāmayato nissaggiyaṃ pācittiyaṃ. Tasmā dasāhaṃ anatikkamitvā adhiṭṭhātabbo vikappetabbo vā.

เล่มที่ ๒ มหาวิภังค์ ภาค ๒๕๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “สิกขาบทที่ ๑ เรื่องพระฉัพพัคคีย์ [ว่าด้วย บาตร]”