[๕๗๑] เตน สมเยน พุทฺโธ ภควา สาวตฺถิยํ วิหรติ เชตวเน อนาถปิณฺฑิกสฺส อาราเม ฯ เตน โข ปน สมเยน ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู ทฺวิรตฺตติรตฺตํ ๑ เสนาย วสมานา อุยฺโยธิกํปิ พลคฺคํปิ เสนาพฺยูหํปิ อนีกทสฺสนํปิ คจฺฉนฺติ ฯ อญฺญตโรปิ ฉพฺพคฺคิโย ภิกฺขุ อุยฺโยธิกํ คนฺตฺวา กณฺเฑน ปฏิวิทฺโธ โหติ ฯ มนุสฺสา ตํ ภิกฺขุํ อุปฺผณฺเฑสุํ กจฺจิ ภนฺเต สุยุทฺธํ อโหสิ กติ เต ลกฺขานิ ลทฺธานีติ ฯ โส ภิกฺขุ เตหิ มนุสฺเสหิ อุปฺผณฺฑิยมาโน มงฺกุ อโหสิ ฯ มนุสฺสา อุชฺฌายนฺติ ขียนฺติ วิปาเจนฺติ กถํ หิ นาม สมณา สกฺยปุตฺติยา อุยฺโยธิกํ ทสฺสนาย อาคจฺฉิสฺสนฺติ อมฺหากมฺปิ อลาภา อมฺหากมฺปิ ทุลฺลทฺธํ เย มยํ อาชีวสฺส เหตุ ปุตฺตทารสฺส การณา อุยฺโยธิกํ อาคจฺฉามาติ ฯ อสฺโสสุํ โข ภิกฺขู เตสํ มนุสฺสานํ อุชฺฌายนฺตานํ ขียนฺตานํ วิปาเจนฺตานํ ฯ เย เต ภิกฺขู อปฺปิจฺฉา ฯเปฯ เต อุชฺฌายนฺติ ขียนฺติ วิปาเจนฺติ กถํ หิ นาม ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู อุยฺโยธิกํ ทสฺสนาย คจฺฉิสฺสนฺตีติ ฯเปฯ สจฺจํ กิร ตุเมฺห ภิกฺขเว อุยฺโยธิกํ ทสฺสนาย คจฺฉถาติ ฯ สจฺจํ ภควาติ ฯ วิครหิ พุทฺโธ ภควา กถํ หิ นาม ตุเมฺห โมฆปุริสา อุยฺโยธิกํ ทสฺสนาย คจฺฉิสฺสถ เนตํ โมฆปุริสา อปฺปสนฺนานํ วา ปสาทาย ปสนฺนานํ วา ภิยฺโยภาวาย ฯเปฯ เอวญฺจ ปน # ๑ ม. ทิรตฺตติรตฺตํ ฯ เอวมุปริปิ ฯ ภิกฺขเว อิมํ สิกฺขาปทํ อุทฺทิเสยฺยาถ ทฺวิรตฺตติรตฺตญฺเจ ภิกฺขุ เสนาย วสมาโน อุยฺโยธกํ วา พลคฺคํ วา เสนาพฺยูหํ วา อนีกทสฺสนํ วา คจฺเฉยฺย ปาจิตฺติยนฺติ ฯ

[๕๗๒] ทฺวิรตฺตติรตฺตญฺเจ ภิกฺขุ เสนาย วสมาโนติ เทฺว ติสฺโส รตฺติโย วสมาโน ฯ อุยฺโยธิกํ นาม ยตฺถ สมฺปหาโร ทิสฺสติ ฯ พลคฺคํ นาม เอตฺตกา หตฺถี เอตฺตกา อสฺสา เอตฺตกา รถา เอตฺตกา ปตฺตี ฯ เสนาพฺยูหํ นาม อิโต หตฺถี โหนฺตุ อิโต อสฺสา โหนฺตุ อิโต รถา โหนฺตุ อิโต ปตฺติกา โหนฺตุ ฯ อนีกํ นาม หตฺถานีกํ อสฺสานีกํ รถานีกํ ปตฺตานีกํ ฯ ตโย หตฺถี ปจฺฉิมํ หตฺถานีกํ ฯ ตโย อสฺสา ปจฺฉิมํ อสฺสานีกํ ฯ ตโย รถา ปจฺฉิมํ รถานีกํ ฯ จตฺตาโร ปุริสา สรหตฺถา ปจฺฉิมํ ปตฺตานีกํ ฯ