ตอบว่า อธิบายไว้ว่า ธรรมสามัคคีนี้เรียกว่าโพธิ เพราะกระทำอธิบายว่า พระอริยสาวกย่อมตรัสรู้ด้วยธรรมสามัคคี คือ สติ ธรรมวิจัย วิริยะ ปีติ ปัสสัทธิ สมาธิและอุเบกขาอันเกิดขึ้นในขณะแห่งมรรคอันเป็นโลกิยะและโลกุตระ อันเป็นปฏิปักษ์ต่ออันตรายมิใช่น้อย มีการตั้งอยู่และการประมวลไว้ซึ่งความหดหู่และความฟุ้งซ่าน และความยึดมั่นในการประกอบกามสุข การทำตนให้ลำบาก และในอุจเฉททิฏฐิและสัสสตทิฏฐิ.

บทว่า พุชฺฌติ ความว่า ออกจากความหลับ คือกิเลสสันดาน. อธิบายว่า แทงตลอดอริยสัจ ๔ หรือทำให้แจ้งเฉพาะพระนิพพาน.

สมจริงดังที่ท่านกล่าวไว้แล้วว่า เจริญโพชฌงค์ ๗ แล้วตรัสรู้พร้อมเฉพาะซึ่งพระสัมมาสัมโพธิญาณอันยอดเยี่ยม ดังนี้. ๑- ชื่อว่าโพชฌงค์ เพราะเป็นองค์แห่งโพธิ คือธรรมสามัคคีนั้นดังนี้บ้าง เหมือนดังฌานังคะ องค์ฌาน มัคคังคะ องค์มรรคฉะนั้น. ____________________________ ๑- สํ. มหา. เล่ม ๑๙/ข้อ ๗๓๑ ที. ปา. เล่ม ๑๑/ข้อ ๗๔

พระอริยสาวกเรียกว่าโพธิ เพราะกระทำอธิบายว่า พระอริยสาวกนั้นแม้ใดตรัสรู้ด้วยธรรมสามัคคีนั่นซึ่งมีประการดังกล่าวแล้ว องค์แห่งพระอริยสาวก (ที่เรียกว่าโพธิ) นั้น แม้เพราะเหตุนั้นจึงชื่อว่าโพชฌงค์ (องค์แห่งพระอริยสาวกผู้ตรัสรู้) เหมือนดังองค์ประกอบแห่งกองทัพและองค์ประกอบแห่งรถเป็นต้นฉะนั้น.