บทว่า อารทฺธวิริยสฺส ได้แก่ ผู้มีความเพียรที่บริบูรณ์ และมีความเพียรที่ประคองไว้.

ในสองอย่างนั้น ความเพียรที่ปราศจากโทษ ๔ อย่างพึงทราบว่า ความเพียรที่เริ่มแล้วแต่ไม่ใช่ที่ย่อหย่อนเกินไป ไม่ใช่ที่ประคองเกินไป แต่ก็ไม่ใช่ความเพียรที่หดหู่ในภายในและไม่ใช่ความเพียรที่ฟุ้งซ่านไปภายนอก

ความเพียรนี้นั้นมี ๒ อย่าง คือความเพียรทางกาย ๑ ความเพียรทางใจ ๑.

ในสองอย่างนั้น พึงทราบความเพียรทางกายของภิกษุผู้พากเพียรพยายามทางกายตลอด ๕ ส่วนของกลางคืนและกลางวันอย่างนี้ว่า ภิกษุในธรรมวินัยนี้ย่อมชำระจิตเสียจากธรรมที่พึงกั้นจิต ด้วยการเดิน การนั่งตลอดวัน.

เล่มที่ ๒๐ อังคุตตรนิกาย เอก-ทุก-ติกนิบาต๑๒๘

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “วรรคที่ ๒”