ทีฆวาปิยมฺปิ "มหาชาตกภาณกตฺเถโร ๒- คาถาสหสฺสํ มหาเวสฺสนฺตรํ ๓- กเถสฺสตี"ติ มหาคาเม ติสฺสมหาวิหารวาสี เอโก ทหโร สุตฺวา ตโต นิกฺขมิตฺวา เอกาเหเนว ๔- โยชนมคฺคํ อาคโต. ตสฺมึเยว ขเณ เถโร ธมฺมกถํ อารภิ. ทหโร ทูรมคฺคาคมเนน สญฺชาตกายทรถตฺตา ปฏฺฐานคาถาย สทฺธึ อวสานคาถํเยว ววตฺถเปสิ. ตโต เถรสฺส "อิทมโวจา"ติ วตฺวา อุฏฺฐาย คมนกาเล "มยฺหํ อาคมนกมฺมํ โมฆํ ชาตนฺ"ติ โรทมาโน อฏฺฐาสิ. เอโก มนุสฺโส ตํ กถํ สุตฺวา คนฺตฺวา เถรสฺส อาโรเจสิ "ภนฺเต `ตุมฺหากํ ธมฺมกถํ โสสฺสามี'ติ เอโก ทหรภิกฺขุ ติสฺสมหาวิหารา อาคโต, โส `กายทรถภาเวน เม อาคมนํ โมฆํ ชาตนฺ'ติ โรทมาโน ฐิโต"ติ. คจฺฉถ สญฺญาเปถ ตํ "ปุน เสฺว กเถสฺสามา"ติ. โส ปุนทิวเส เถรสฺส ธมฺมกถํ สุตฺวา โสตาปตฺติผลํ ปาปุณิ.

@๓ ขุ.ชา. ๒๘/๑๐๔๕/๓๖๕ เวสฺสนฺตรชาตก (สฺยา) ๔ สี.,อิ. เอกทิวเสเนว

อปราปิ อุลฺลงฺคโกลิกณฺณิวาสิกา ๑- เอกา อิตฺถี ปุตฺตกํ ปายมานา "ทีฆภาณกมหาอภยตฺเถโร นาม อริยวํสปฏิปทํ กเถตี"ติ สุตฺวา ปญฺจโยชนมคฺคํ คนฺตฺวา ทิวากถิกตฺเถรสฺส นิสินฺนกาเลเยว วิหารํ ปวิสิตฺวา ภูมิยํ ปุตฺตํ นิปชฺชาเปตฺวา ทิวากถิกตฺเถรสฺส ฐิตกาว ธมฺมํ อสฺโสสิ. ปทภาณกมฺปิ ฐิตกาว อสฺโสสิ, ปทภาณกตฺเถเร ๒- อุฏฺฐิเต ทีฆภาณกมหาเถโร ๓- จตุปจฺจยสนฺโตสภาวนารามมหาอริยวํสํ อารภิ. สา ฐิตกาว ปคฺคณฺหาติ. เถโร ตโย ปจฺจเย กเถตฺวา อุฏฺฐานาการํ อกาสิ. สา อุปาสิกา อาห "อยฺยา `อริยวํสํ กเถสฺสามา"ติ ๔- สินิทฺธโภชนํ ภุญฺชิตฺวา มธุรปานกํ ปิวิตฺวา ยฏฺฐิมธุกเตลาทิเภสชฺชํ กตฺวา กเถตุํ ยุตฺตฏฺฐาเนเยว อุฏฺฐหนฺตี"ติ. เถโร "สาธุ ภคินี"ติ วตฺวา อุปริ ภาวนารามํ ปฏฺฐเปสิ. อรุณุคฺคมนญฺจ เถรสฺส "อิทมโวจา"ติ วจนญฺจ อุปาสิกาย โสตาปตฺติผลุปฺปตฺติ จ เอกกฺขเณเยว อโหสิ.

เล่มที่ ๒๐ อังคุตตรนิกาย เอก-ทุก-ติกนิบาต๑,๐๒๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “ฐานสูตร”