โกลิตปริพฺพาชโก ตํ ทูรโตว อาคจฺฉนฺตํ ทิสฺวา "อชฺช มยฺหํ สหายกสฺส มุขวณฺโณ น อญฺเญสุ ทิวเสสุ วิย, อทฺธา เตน อมตํ อธิคตํ ภวิสฺสตี"ติ อมตาธิคมํ ปุจฺฉิ. โสปิสฺส "อาม อาวุโส อมตํ อธิคตนฺ"ติ ปฏิชานิตฺวา ตเมว คาถํ อภาสิ. คาถาปริโยสาเน โกลิโต โสตาปตฺติผเล ปติฏฺฐหิตฺวา อาห "กหํ กิร สมฺม สตฺถา วสตี"ติ. `เวฬุวเน กิร สมฺม วสตี'ติ เอวํ โน อาจริเยน อสฺสชิตฺเถเรน กถิตนฺติ. เตนหิ สมฺม อายาม, สตฺถารํ ปสฺสิสฺสามาติ. สาริปุตฺตตฺเถโร จ นาเมสา สทาปิ อาจริยปูชโก, ตสฺมา สหายํ โกลิตมาณวํ เอวมาห "สมฺม อเมฺหหิ อธิคตํ อมตํ อมฺหากํ อาจริยสฺส สญฺชยปริพฺพาชกสฺสปิ กเถสฺสาม. พุชฺฌมาโน ปฏิวิชฺฌิสฺสติ, อปฺปฏิวิชฺฌนฺโต อมฺหากํ สทฺทหิตฺวา สตฺถุ สนฺติกํ คมิสฺสติ, พุทฺธานํ เทสนํ สุตฺวา มคฺคผลปฏิเวธํ กริสฺสตี"ติ.

ตโต เทฺวปิ ชนา สญฺชยสฺส สนฺติกํ คนฺตฺวา "อาจริย ตฺวํ กึ กโรสิ, พุทฺโธ โลเก อุปฺปนฺโน, สฺวากฺขาโต ธมฺโม, สุปฏิปนฺโน สํโฆ, อายาม ทสพลํ ปสฺสิสฺสามา"ติ. โส "กึ วเทถ ตาตา"ติ เตปิ วาเรตฺวา ลาภคฺคยสคฺคปฺปตฺติเมว เตสํ ทีเปติ. เต "อมฺหากํ เอวรูโป อนฺเตวาสิกวาโส นิจฺจเมว โหตุ, ตุมฺหากํ ปน คมนํ วา อคมนํ วา ชานาถา"ติ อาหํสุ. สญฺชโย "อิเม เอตฺตกํ ชานนฺตา มม วจนํ น กริสฺสนฺตี"ติ ญตฺวา "คจฺฉถ ตุเมฺห ตาตา, อหํ มหลฺลกกาเล อนฺเตวาสิกวาสํ วสิตุํ น สกฺโกมี"ติ อาห. เต อเนเกหิปิ การเณหิ ตํ โพเธตุํ อสกฺโกนฺตา อตฺตโน โอวาเท วตฺตมานํ ชนํ อาทาย เวฬุวนํ อคมํสุ. อถ เตสํ ปญฺจสุ อนฺเตวาสิกสเตสุ อฑฺฒเตยฺยสตา นิวตฺตึสุ, อฑฺฒเตยฺยสตา เตหิ สทฺธึ อคมํสุ.

สตฺถา จตุปริสมชฺเฌ ธมฺมํ เทเสนฺโต เต ทูรโตว ทิสฺวา ภิกฺขู อามนฺเตสิ "เอเต เทฺว ภิกฺขเว สหายา อาคจฺฉนฺติ โกลิโต จ อุปติสฺโส จ, เอตเมว สาวกยุคํ ภวิสฺสติ อคฺคํ ภทฺทยุคนฺ"ติ. อถ เนสํ ปริสาย จริยวเสน ธมฺมเทสนํ วฑฺเฒสิ. ฐเปตฺวา เทฺว อคฺคสาวเก สพฺเพปิ เต อฑฺฒเตยฺยสตา ปริพฺพาชกา อรหตฺตํ ปาปุณึสุ. สตฺถา "เอถ ภิกฺขโว"ติ หตฺถํ ปสาเรสิ. สพฺเพสํ เกสมสฺสุ อนฺตรธายิ, อิทฺธิมยปตฺตจีวรํ กายปฏิพทฺธํ อโหสิ. ทฺวินฺนํ อคฺคสาวกานํปิ อิทฺธิมยปตฺตจีวรํ อาคตํ, อุปริมคฺคตฺตยกิจฺจํ ปน น นิฏฺฐาติ. กสฺมา? สาวกปารมิญาณสฺส มหนฺตตาย.

เล่มที่ ๒๐ อังคุตตรนิกาย เอก-ทุก-ติกนิบาต๒๖๔

ที่มาและฉบับอื่นของ “วรรคที่ ๑”