@๕ วิ.มหาวิ. ๑/๓๘๐/๒๘๔ ปฐมทุฏฺฐโทสสิกฺขาปท, วิ.จูฬ. ๖/๑๘๙/๒๒๒ สติวินย
@๖ สี. ปิฬินฺทิวจฺฉตฺเถโร ๗ ฉ.ม. สคฺคปรายณํ ๘ ฉ.ม. กามสคฺเคสุ
@๙ ฉ.ม.,อิ. นิพฺพตฺตนิพฺพตฺตฏฺฐาเน อตฺตโน สมฺปตฺตึ โอโลเกตฺวา "กึ ๑- นุ โข นิสฺสาย อิมํ สคฺคสมฺปตฺตึ ลภิมฺหา"ติ อาวชฺชมานา อิมํ เถรํ ทิสฺวา "เถรํ นิสฺสาย อเมฺหหิ สมฺปตฺติ ลทฺธา"ติ สายํ ปาตํ เถรํ นมสฺสนฺติ. ตสฺมา โส เทวตานํ ปิยมนาปานํ อคฺโค ชาโต. ปิลินฺโทติ ปนสฺส นามํ, วจฺโฉติ โคตฺตํ. ตทุภยํ สํสนฺเทตฺวา ปิลินฺทวจฺโฉติ วุจฺจติ.
ตสฺส ปญฺหากมฺเม อยมนุปุพฺพิกถา:- อยํ กิร ปทุมุตฺตรพุทฺธกาเล หํสวตีนคเร มหาโภคกุเล นิพฺพตฺโต ปุริมนเยเนว สตฺถุ ธมฺมเทสนํ สุณนฺโต สตฺถารํ เอกํ ภิกฺขุํ เทวตานํ ปิยมนาปฏฺฐาเน ฐเปนฺตํ ทิสฺวา ตํ ฐานนฺตรํ ปฏฺเฐตฺวา ยาวชีวํ กุสลํ กตฺวา เทวมนุสฺเสสุ สํสรนฺโต อิมสฺมึ พุทฺธุปฺปาเท สาวตฺถิยํ พฺราหฺมณกุเล นิพฺพตฺติ. ปิลินฺทวจฺโฉติสฺส นามํ อกํสุ. โส อปเรน สมเยน สตฺถุ ธมฺมเทสนํ สุตฺวา ปฏิลทฺธสทฺโธ ปพฺพชิตฺวา อุปสมฺปนฺโน วิปสฺสนํ วฑฺเฒตฺวา อรหตฺตํ ปาปุณิ. โส คิหีหิปิ ภิกฺขูหิปิ สทฺธึ กเถนฺโต "เอหิ วสล, คจฺฉ วสล, หร ๒- วสล, คณฺห วสลา"ติ วสลวาเทเนว สมุทาจรติ. ตํ กถํ สุตฺวา ๓- อาหริตฺวา ตถาคตํ ปุจฺฉึสุ "ภควา อริยา นาม ผรุสวาจา ๔- น โหนฺตี"ติ. ภิกฺขเว อริยานํ ปรวมฺภนวเสน ผรุสวาจา นาม นตฺถิ, อปิจ โข ปน ภวนฺตเร อาจิณฺณวเสน ภเวยฺยาติ. ภนฺเต ปิลินฺทวจฺฉตฺเถโร อุฏฺฐาย สมุฏฺฐาย คิหีหิปิ ภิกฺขูหิปิ สทฺธึ กเถนฺโต "วสล วสลา"ติ กเถติ, กิเมตฺถ การณํ ภควาติ. น ภิกฺขเว มยฺหํ ปุตฺตสฺส เอตํ อิทาเนว อาจิณฺณํ, อตีเต ปเนส ปญฺจ ชาติสตานิ วสลวาทิพฺราหฺมณกุเล นิพฺพตฺติ. ๕- อิจฺเจตสฺส อาจิณฺเณเนว กเถติ, ๕- น ผรุสวเสน. อริยานญฺหิ โวหาโร ผรุโสปิ สมาโน เจตนาย อผรุสภาเวน ปริสุทฺโธว, อปฺปมตฺตกมฺเปตฺถ ปาปํ น อุปลพฺภตีติ วตฺวา ธมฺมปเท อิมํ คาถมาห:-